Adhyāya 7

वैशंपायन उवाच । अथापरो भीमबलः श्रिया ज्वल;न्नुपाययौ सिंहविलासविक्रमः । खजं च दर्वीं च करेण धारय;न्नसिं च कालाङ्गमकोशमव्रणम् ॥

vaiśaṁpāyana uvāca । athāparo bhīmabalaḥ śriyā jvalann; upāyayau siṁhavilāsavikramaḥ । khajaṁ ca darvīṁ ca kareṇa dhārayann; asiṁ ca kālāṅgam akośam avraṇam ॥

स सूदरूपः परमेण वर्चसा; रविर्यथा लोकमिमं प्रभासयन् । सुकृष्णवासा गिरिराजसारवा;न्स मत्स्यराजं समुपेत्य तस्थिवान् ॥

sa sūdarūpaḥ parameṇa varcasā; ravir yathā lokam imaṁ prabhāsayan । sukr̥ṣṇavāsā girirājasāravān; sa matsyarājaṁ samupetya tasthivān ॥

तं प्रेक्ष्य राजा वरयन्नुपागतं; ततोऽब्रवीज्जानपदान्समागतान् । सिंहोन्नतांसोऽयमतीव रूपवा;न्प्रदृश्यते को नु नरर्षभो युवा ॥

taṁ prekṣya rājā varayann upāgataṁ; tato ’bravīj jānapadān samāgatān । siṁhonnatāṁso ’yam atīva rūpavān; pradr̥śyate ko nu nararṣabho yuvā ॥

अदृष्टपूर्वः पुरुषो रविर्यथा; वितर्कयन्नास्य लभामि संपदम् । तथास्य चित्तं ह्यपि संवितर्कय;न्नरर्षभस्याद्य न यामि तत्त्वतः ॥

adr̥ṣṭapūrvaḥ puruṣo ravir yathā; vitarkayan nāsya labhāmi saṁpadam । tathāsya cittaṁ hy api saṁvitarkayan; nararṣabhasyādya na yāmi tattvataḥ ॥

ततो विराटं समुपेत्य पाण्डवः; सुदीनरूपो वचनं महामनाः । उवाच सूदोऽस्मि नरेन्द्र बल्लवो; भजस्व मां व्यञ्जनकारमुत्तमम् ॥

tato virāṭaṁ samupetya pāṇḍavaḥ; sudīnarūpo vacanaṁ mahāmanāḥ । uvāca sūdo ’smi narendra ballavo; bhajasva māṁ vyañjanakāram uttamam ॥

विराट उवाच । न सूदतां मानद श्रद्दधामि ते; सहस्रनेत्रप्रतिमो हि दृश्यसे । श्रिया च रूपेण च विक्रमेण च; प्रभासि तातानवरो नरेष्विह ॥

virāṭa uvāca । na sūdatāṁ mānada śraddadhāmi te; sahasranetrapratimo hi dr̥śyase । śriyā ca rūpeṇa ca vikrameṇa ca; prabhāsi tātānavaro nareṣv iha ॥

भीम उवाच । नरेन्द्र सूदः परिचारकोऽस्मि ते; जानामि सूपान्प्रथमेन केवलान् । आस्वादिता ये नृपते पुराभव;न्युधिष्ठिरेणापि नृपेण सर्वशः ॥

bhīma uvāca । narendra sūdaḥ paricārako ’smi te; jānāmi sūpān prathamena kevalān । āsvāditā ye nr̥pate purābhavan; yudhiṣṭhireṇāpi nr̥peṇa sarvaśaḥ ॥

बलेन तुल्यश्च न विद्यते मया; नियुद्धशीलश्च सदैव पार्थिव । गजैश्च सिंहैश्च समेयिवानहं; सदा करिष्यामि तवानघ प्रियम् ॥

balena tulyaś ca na vidyate mayā; niyuddhaśīlaś ca sadaiva pārthiva । gajaiś ca siṁhaiś ca sameyivān ahaṁ; sadā kariṣyāmi tavānagha priyam ॥

विराट उवाच । ददामि ते हन्त वरं महानसे; तथा च कुर्याः कुशलं हि भाषसे । न चैव मन्ये तव कर्म तत्समं; समुद्रनेमिं पृथिवीं त्वमर्हसि ॥

virāṭa uvāca । dadāmi te hanta varaṁ mahānase; tathā ca kuryāḥ kuśalaṁ hi bhāṣase । na caiva manye tava karma tat samaṁ; samudranemiṁ pr̥thivīṁ tvam arhasi ॥

यथा हि कामस्तव तत्तथा कृतं; महानसे त्वं भव मे पुरस्कृतः । नराश्च ये तत्र ममोचिताः पुरा; भवस्व तेषामधिपो मया कृतः ॥

yathā hi kāmas tava tat tathā kr̥taṁ; mahānase tvaṁ bhava me puraskr̥taḥ । narāś ca ye tatra mamocitāḥ purā; bhavasva teṣām adhipo mayā kr̥taḥ ॥

वैशंपायन उवाच । तथा स भीमो विहितो महानसे; विराटराज्ञो दयितोऽभवद्दृढम् । उवास राजन्न च तं पृथग्जनो; बुबोध तत्रानुचरश्च कश्चन ॥

vaiśaṁpāyana uvāca । tathā sa bhīmo vihito mahānase; virāṭarājño dayito ’bhavad dr̥ḍham । uvāsa rājan na ca taṁ pr̥thagjano; bubodha tatrānucaraś ca kaś cana ॥