Adhyāya 37

वैशंपायन उवाच । तं दृष्ट्वा क्लीबवेषेण रथस्थं नरपुंगवम् । शमीमभिमुखं यान्तं रथमारोप्य चोत्तरम् ॥

vaiśaṁpāyana uvāca । taṁ dr̥ṣṭvā klībaveṣeṇa rathasthaṁ narapuṁgavam । śamīm abhimukhaṁ yāntaṁ ratham āropya cottaram ॥

भीष्मद्रोणमुखास्तत्र कुरूणां रथसत्तमाः । वित्रस्तमनसः सर्वे धनंजयकृताद्भयात् ॥

bhīṣmadroṇamukhās tatra kurūṇāṁ rathasattamāḥ । vitrastamanasaḥ sarve dhanaṁjayakr̥tād bhayāt ॥

तानवेक्ष्य हतोत्साहानुत्पातानपि चाद्भुतान् । गुरुः शस्त्रभृतां श्रेष्ठो भारद्वाजोऽभ्यभाषत ॥

tān avekṣya hatotsāhān utpātān api cādbhutān । guruḥ śastrabhr̥tāṁ śreṣṭho bhāradvājo ’bhyabhāṣata ॥

चलाश्च वाताः संवान्ति रूक्षाः परुषनिःस्वनाः । भस्मवर्णप्रकाशेन तमसा संवृतं नभः ॥

calāś ca vātāḥ saṁvānti rūkṣāḥ paruṣaniḥsvanāḥ । bhasmavarṇaprakāśena tamasā saṁvr̥taṁ nabhaḥ ॥

रूक्षवर्णाश्च जलदा दृश्यन्तेऽद्भुतदर्शनाः । निःसरन्ति च कोशेभ्यः शस्त्राणि विविधानि च ॥

rūkṣavarṇāś ca jaladā dr̥śyante ’dbhutadarśanāḥ । niḥsaranti ca kośebhyaḥ śastrāṇi vividhāni ca ॥

शिवाश्च विनदन्त्येता दीप्तायां दिशि दारुणाः । हयाश्चाश्रूणि मुञ्चन्ति ध्वजाः कम्पन्त्यकम्पिताः ॥

śivāś ca vinadanty etā dīptāyāṁ diśi dāruṇāḥ । hayāś cāśrūṇi muñcanti dhvajāḥ kampanty akampitāḥ ॥

यादृशान्यत्र रूपाणि संदृश्यन्ते बहून्यपि । यत्ता भवन्तस्तिष्ठन्तु स्याद्युद्धं समुपस्थितम् ॥

yādr̥śāny atra rūpāṇi saṁdr̥śyante bahūny api । yattā bhavantas tiṣṭhantu syād yuddhaṁ samupasthitam ॥

रक्षध्वमपि चात्मानं व्यूहध्वं वाहिनीमपि । वैशसं च प्रतीक्षध्वं रक्षध्वं चापि गोधनम् ॥

rakṣadhvam api cātmānaṁ vyūhadhvaṁ vāhinīm api । vaiśasaṁ ca pratīkṣadhvaṁ rakṣadhvaṁ cāpi godhanam ॥

एष वीरो महेष्वासः सर्वशस्त्रभृतां वरः । आगतः क्लीबवेषेण पार्थो नास्त्यत्र संशयः ॥

eṣa vīro maheṣvāsaḥ sarvaśastrabhr̥tāṁ varaḥ । āgataḥ klībaveṣeṇa pārtho nāsty atra saṁśayaḥ ॥

स एष पार्थो विक्रान्तः सव्यसाची परंतपः । नायुद्धेन निवर्तेत सर्वैरपि मरुद्गणैः ॥

sa eṣa pārtho vikrāntaḥ savyasācī paraṁtapaḥ । nāyuddhena nivarteta sarvair api marudgaṇaiḥ ॥

क्लेशितश्च वने शूरो वासवेन च शिक्षितः । अमर्षवशमापन्नो योत्स्यते नात्र संशयः ॥

kleśitaś ca vane śūro vāsavena ca śikṣitaḥ । amarṣavaśam āpanno yotsyate nātra saṁśayaḥ ॥

नेहास्य प्रतियोद्धारमहं पश्यामि कौरवाः । महादेवोऽपि पार्थेन श्रूयते युधि तोषितः ॥

nehāsya pratiyoddhāram ahaṁ paśyāmi kauravāḥ । mahādevo ’pi pārthena śrūyate yudhi toṣitaḥ ॥

कर्ण उवाच । सदा भवान्फल्गुनस्य गुणैरस्मान्विकत्थसे । न चार्जुनः कला पूर्णा मम दुर्योधनस्य वा ॥

karṇa uvāca । sadā bhavān phalgunasya guṇair asmān vikatthase । na cārjunaḥ kalā pūrṇā mama duryodhanasya vā ॥

दुर्योधन उवाच । यद्येष पार्थो राधेय कृतं कार्यं भवेन्मम । ज्ञाताः पुनश्चरिष्यन्ति द्वादशान्यान्हि वत्सरान् ॥

duryodhana uvāca । yady eṣa pārtho rādheya kr̥taṁ kāryaṁ bhaven mama । jñātāḥ punaś cariṣyanti dvādaśānyān hi vatsarān ॥

अथैष कश्चिदेवान्यः क्लीबवेषेण मानवः । शरैरेनं सुनिशितैः पातयिष्यामि भूतले ॥

athaiṣa kaś cid evānyaḥ klībaveṣeṇa mānavaḥ । śarair enaṁ suniśitaiḥ pātayiṣyāmi bhūtale ॥

वैशंपायन उवाच । तस्मिन्ब्रुवति तद्वाक्यं धार्तराष्ट्रे परंतपे । भीष्मो द्रोणः कृपो द्रौणिः पौरुषं तदपूजयन् ॥

vaiśaṁpāyana uvāca । tasmin bruvati tad vākyaṁ dhārtarāṣṭre paraṁtape । bhīṣmo droṇaḥ kr̥po drauṇiḥ pauruṣaṁ tad apūjayan ॥