85.1MBH-12-85-1
भीष्म उवाच । अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् । बृहस्पतेश्च संवादं शक्रस्य च युधिष्ठिर ॥
bhīṣma uvāca । atrāpy udāharantīmam itihāsaṁ purātanam । br̥haspateś ca saṁvādaṁ śakrasya ca yudhiṣṭhira ॥
Śānti Parva · Adhyaya 12.85
Adhyāya 85
अध्यायः 85
Who speaks here भीष्म bhīṣma · शक्र śakra
English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §83–85 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
85.2MBH-12-85-2
शक्र उवाच । किं स्विदेकपदं ब्रह्मन्पुरुषः सम्यगाचरन् । प्रमाणं सर्वभूतानां यशश्चैवाप्नुयान्महत् ॥
śakra uvāca । kiṁ svid ekapadaṁ brahman puruṣaḥ samyag ācaran । pramāṇaṁ sarvabhūtānāṁ yaśaś caivāpnuyān mahat ॥
85.3MBH-12-85-3
बृहस्पतिरुवाच । सान्त्वमेकपदं शक्र पुरुषः सम्यगाचरन् । प्रमाणं सर्वभूतानां यशश्चैवाप्नुयान्महत् ॥
br̥haspatir uvāca । sāntvam ekapadaṁ śakra puruṣaḥ samyag ācaran । pramāṇaṁ sarvabhūtānāṁ yaśaś caivāpnuyān mahat ॥
85.4MBH-12-85-4
एतदेकपदं शक्र सर्वलोकसुखावहम् । आचरन्सर्वभूतेषु प्रियो भवति सर्वदा ॥
etad ekapadaṁ śakra sarvalokasukhāvaham । ācaran sarvabhūteṣu priyo bhavati sarvadā ॥
85.5MBH-12-85-5
यो हि नाभाषते किंचित्सततं भ्रुकुटीमुखः । द्वेष्यो भवति भूतानां स सान्त्वमिह नाचरन् ॥
yo hi nābhāṣate kiṁ cit satataṁ bhrukuṭīmukhaḥ । dveṣyo bhavati bhūtānāṁ sa sāntvam iha nācaran ॥
85.6MBH-12-85-6
यस्तु पूर्वमभिप्रेक्ष्य पूर्वमेवाभिभाषते । स्मितपूर्वाभिभाषी च तस्य लोकः प्रसीदति ॥
yas tu pūrvam abhiprekṣya pūrvam evābhibhāṣate । smitapūrvābhibhāṣī ca tasya lokaḥ prasīdati ॥
85.7MBH-12-85-7
दानमेव हि सर्वत्र सान्त्वेनानभिजल्पितम् । न प्रीणयति भूतानि निर्व्यञ्जनमिवाशनम् ॥
dānam eva hi sarvatra sāntvenānabhijalpitam । na prīṇayati bhūtāni nirvyañjanam ivāśanam ॥
85.8MBH-12-85-8
अदाता ह्यपि भूतानां मधुरामीरयन्गिरम् । सर्वलोकमिमं शक्र सान्त्वेन कुरुते वशे ॥
adātā hy api bhūtānāṁ madhurām īrayan giram । sarvalokam imaṁ śakra sāntvena kurute vaśe ॥
85.9MBH-12-85-9
तस्मात्सान्त्वं प्रकर्तव्यं दण्डमाधित्सतामिह । फलं च जनयत्येवं न चास्योद्विजते जनः ॥
tasmāt sāntvaṁ prakartavyaṁ daṇḍam ādhitsatām iha । phalaṁ ca janayaty evaṁ na cāsyodvijate janaḥ ॥
85.10MBH-12-85-10
सुकृतस्य हि सान्त्वस्य श्लक्ष्णस्य मधुरस्य च । सम्यगासेव्यमानस्य तुल्यं जातु न विद्यते ॥
sukr̥tasya hi sāntvasya ślakṣṇasya madhurasya ca । samyag āsevyamānasya tulyaṁ jātu na vidyate ॥
85.11MBH-12-85-11
भीष्म उवाच । इत्युक्तः कृतवान्सर्वं तथा शक्रः पुरोधसा । तथा त्वमपि कौन्तेय सम्यगेतत्समाचर ॥
bhīṣma uvāca । ity uktaḥ kr̥tavān sarvaṁ tathā śakraḥ purodhasā । tathā tvam api kaunteya samyag etat samācara ॥