Adhyāya 69

युधिष्ठिर उवाच । आमन्त्रयामि भरतांस्तथा वृद्धं पितामहम् । राजानं सोमदत्तं च महाराजं च बाह्लिकम् ॥

yudhiṣṭhira uvāca । āmantrayāmi bharatāṁs tathā vr̥ddhaṁ pitāmaham । rājānaṁ somadattaṁ ca mahārājaṁ ca bāhlikam ॥

द्रोणं कृपं नृपांश्चान्यानश्वत्थामानमेव च । विदुरं धृतराष्ट्रं च धार्तराष्ट्रांश्च सर्वशः ॥

droṇaṁ kr̥paṁ nr̥pāṁś cānyān aśvatthāmānam eva ca । viduraṁ dhr̥tarāṣṭraṁ ca dhārtarāṣṭrāṁś ca sarvaśaḥ ॥

युयुत्सुं संजयं चैव तथैवान्यान्सभासदः । सर्वानामन्त्र्य गच्छामि द्रष्टास्मि पुनरेत्य वः ॥

yuyutsuṁ saṁjayaṁ caiva tathaivānyān sabhāsadaḥ । sarvān āmantrya gacchāmi draṣṭāsmi punar etya vaḥ ॥

वैशंपायन उवाच । न च किंचित्तदोचुस्ते ह्रिया सन्तो युधिष्ठिरम् । मनोभिरेव कल्याणं दध्युस्ते तस्य धीमतः ॥

vaiśaṁpāyana uvāca । na ca kiṁ cit tadocus te hriyā santo yudhiṣṭhiram । manobhir eva kalyāṇaṁ dadhyus te tasya dhīmataḥ ॥

विदुर उवाच । आर्या पृथा राजपुत्री नारण्यं गन्तुमर्हति । सुकुमारी च वृद्धा च नित्यं चैव सुखोचिता ॥

vidura uvāca । āryā pr̥thā rājaputrī nāraṇyaṁ gantum arhati । sukumārī ca vr̥ddhā ca nityaṁ caiva sukhocitā ॥

इह वत्स्यति कल्याणी सत्कृता मम वेश्मनि । इति पार्था विजानीध्वमगदं वोऽस्तु सर्वशः ॥

iha vatsyati kalyāṇī satkr̥tā mama veśmani । iti pārthā vijānīdhvam agadaṁ vo ’stu sarvaśaḥ ॥

युधिष्ठिर विजानीहि ममेदं भरतर्षभ । नाधर्मेण जितः कश्चिद्व्यथते वै पराजयात् ॥

yudhiṣṭhira vijānīhi mamedaṁ bharatarṣabha । nādharmeṇa jitaḥ kaś cid vyathate vai parājayāt ॥

त्वं वै धर्मान्विजानीषे युधां वेत्ता धनंजयः । हन्तारीणां भीमसेनो नकुलस्त्वर्थसंग्रही ॥

tvaṁ vai dharmān vijānīṣe yudhāṁ vettā dhanaṁjayaḥ । hantārīṇāṁ bhīmaseno nakulas tv arthasaṁgrahī ॥

संयन्ता सहदेवस्तु धौम्यो ब्रह्मविदुत्तमः । धर्मार्थकुशला चैव द्रौपदी धर्मचारिणी ॥

saṁyantā sahadevas tu dhaumyo brahmaviduttamaḥ । dharmārthakuśalā caiva draupadī dharmacāriṇī ॥

अन्योन्यस्य प्रियाः सर्वे तथैव प्रियवादिनः । परैरभेद्याः संतुष्टाः को वो न स्पृहयेदिह ॥

anyonyasya priyāḥ sarve tathaiva priyavādinaḥ । parair abhedyāḥ saṁtuṣṭāḥ ko vo na spr̥hayed iha ॥

एष वै सर्वकल्याणः समाधिस्तव भारत । नैनं शत्रुर्विषहते शक्रेणापि समोऽच्युत ॥

eṣa vai sarvakalyāṇaḥ samādhis tava bhārata । nainaṁ śatrur viṣahate śakreṇāpi samo ’cyuta ॥

हिमवत्यनुशिष्टोऽसि मेरुसावर्णिना पुरा । द्वैपायनेन कृष्णेन नगरे वारणावते ॥

himavaty anuśiṣṭo ’si merusāvarṇinā purā । dvaipāyanena kr̥ṣṇena nagare vāraṇāvate ॥

भृगुतुङ्गे च रामेण दृषद्वत्यां च शंभुना । अश्रौषीरसितस्यापि महर्षेरञ्जनं प्रति ॥

bhr̥gutuṅge ca rāmeṇa dr̥ṣadvatyāṁ ca śaṁbhunā । aśrauṣīr asitasyāpi maharṣer añjanaṁ prati ॥

द्रष्टा सदा नारदस्य धौम्यस्तेऽयं पुरोहितः । मा हार्षीः सांपराये त्वं बुद्धिं तामृषिपूजिताम् ॥

draṣṭā sadā nāradasya dhaumyas te ’yaṁ purohitaḥ । mā hārṣīḥ sāṁparāye tvaṁ buddhiṁ tām r̥ṣipūjitām ॥

पुरूरवसमैलं त्वं बुद्ध्या जयसि पाण्डव । शक्त्या जयसि राज्ञोऽन्यानृषीन्धर्मोपसेवया ॥

purūravasam ailaṁ tvaṁ buddhyā jayasi pāṇḍava । śaktyā jayasi rājño ’nyān r̥ṣīn dharmopasevayā ॥

ऐन्द्रे जये धृतमना याम्ये कोपविधारणे । विसर्गे चैव कौबेरे वारुणे चैव संयमे ॥

aindre jaye dhr̥tamanā yāmye kopavidhāraṇe । visarge caiva kaubere vāruṇe caiva saṁyame ॥

आत्मप्रदानं सौम्यत्वमद्भ्यश्चैवोपजीवनम् । भूमेः क्षमा च तेजश्च समग्रं सूर्यमण्डलात् ॥

ātmapradānaṁ saumyatvam adbhyaś caivopajīvanam । bhūmeḥ kṣamā ca tejaś ca samagraṁ sūryamaṇḍalāt ॥

वायोर्बलं विद्धि स त्वं भूतेभ्यश्चात्मसंभवम् । अगदं वोऽस्तु भद्रं वो द्रक्ष्यामि पुनरागतान् ॥

vāyor balaṁ viddhi sa tvaṁ bhūtebhyaś cātmasaṁbhavam । agadaṁ vo ’stu bhadraṁ vo drakṣyāmi punarāgatān ॥

आपद्धर्मार्थकृच्छ्रेषु सर्वकार्येषु वा पुनः । यथावत्प्रतिपद्येथाः काले काले युधिष्ठिर ॥

āpaddharmārthakr̥cchreṣu sarvakāryeṣu vā punaḥ । yathāvat pratipadyethāḥ kāle kāle yudhiṣṭhira ॥

आपृष्टोऽसीह कौन्तेय स्वस्ति प्राप्नुहि भारत । कृतार्थं स्वस्तिमन्तं त्वां द्रक्ष्यामः पुनरागतम् ॥

āpr̥ṣṭo ’sīha kaunteya svasti prāpnuhi bhārata । kr̥tārthaṁ svastimantaṁ tvāṁ drakṣyāmaḥ punarāgatam ॥

वैशंपायन उवाच । एवमुक्तस्तथेत्युक्त्वा पाण्डवः सत्यविक्रमः । भीष्मद्रोणौ नमस्कृत्य प्रातिष्ठत युधिष्ठिरः ॥

vaiśaṁpāyana uvāca । evam uktas tathety uktvā pāṇḍavaḥ satyavikramaḥ । bhīṣmadroṇau namaskr̥tya prātiṣṭhata yudhiṣṭhiraḥ ॥