Adhyāya 10

नारद उवाच । सभा वैश्रवणी राजञ्शतयोजनमायता । विस्तीर्णा सप्ततिश्चैव योजनानि सितप्रभा ॥

nārada uvāca । sabhā vaiśravaṇī rājañ śatayojanam āyatā । vistīrṇā saptatiś caiva yojanāni sitaprabhā ॥

तपसा निर्मिता राजन्स्वयं वैश्रवणेन सा । शशिप्रभा खेचरीणां कैलासशिखरोपमा ॥

tapasā nirmitā rājan svayaṁ vaiśravaṇena sā । śaśiprabhā khecarīṇāṁ kailāsaśikharopamā ॥

गुह्यकैरुह्यमाना सा खे विषक्तेव दृश्यते । दिव्या हेममयैरुच्चैः पादपैरुपशोभिता ॥

guhyakair uhyamānā sā khe viṣakteva dr̥śyate । divyā hemamayair uccaiḥ pādapair upaśobhitā ॥

रश्मिवती भास्वरा च दिव्यगन्धा मनोरमा । सिताभ्रशिखराकारा प्लवमानेव दृश्यते ॥

raśmivatī bhāsvarā ca divyagandhā manoramā । sitābhraśikharākārā plavamāneva dr̥śyate ॥

तस्यां वैश्रवणो राजा विचित्राभरणाम्बरः । स्त्रीसहस्रावृतः श्रीमानास्ते ज्वलितकुण्डलः ॥

tasyāṁ vaiśravaṇo rājā vicitrābharaṇāmbaraḥ । strīsahasrāvr̥taḥ śrīmān āste jvalitakuṇḍalaḥ ॥

दिवाकरनिभे पुण्ये दिव्यास्तरणसंवृते । दिव्यपादोपधाने च निषण्णः परमासने ॥

divākaranibhe puṇye divyāstaraṇasaṁvr̥te । divyapādopadhāne ca niṣaṇṇaḥ paramāsane ॥

मन्दाराणामुदाराणां वनानि सुरभीणि च । सौगन्धिकानां चादाय गन्धान्गन्धवहः शुचिः ॥

mandārāṇām udārāṇāṁ vanāni surabhīṇi ca । saugandhikānāṁ cādāya gandhān gandhavahaḥ śuciḥ ॥

नलिन्याश्चालकाख्यायाश्चन्दनानां वनस्य च । मनोहृदयसंह्लादी वायुस्तमुपसेवते ॥

nalinyāś cālakākhyāyāś candanānāṁ vanasya ca । manohr̥dayasaṁhlādī vāyus tam upasevate ॥

तत्र देवाः सगन्धर्वा गणैरप्सरसां वृताः । दिव्यतानेन गीतानि गान्ति दिव्यानि भारत ॥

tatra devāḥ sagandharvā gaṇair apsarasāṁ vr̥tāḥ । divyatānena gītāni gānti divyāni bhārata ॥

मिश्रकेशी च रम्भा च चित्रसेना शुचिस्मिता । चारुनेत्रा घृताची च मेनका पुञ्जिकस्थला ॥

miśrakeśī ca rambhā ca citrasenā śucismitā । cārunetrā ghr̥tācī ca menakā puñjikasthalā ॥

विश्वाची सहजन्या च प्रम्लोचा उर्वशी इरा । वर्गा च सौरभेयी च समीची बुद्बुदा लता ॥

viśvācī sahajanyā ca pramlocā urvaśī irā । vargā ca saurabheyī ca samīcī budbudā latā ॥

एताः सहस्रशश्चान्या नृत्तगीतविशारदाः । उपतिष्ठन्ति धनदं पाण्डवाप्सरसां गणाः ॥

etāḥ sahasraśaś cānyā nr̥ttagītaviśāradāḥ । upatiṣṭhanti dhanadaṁ pāṇḍavāpsarasāṁ gaṇāḥ ॥

अनिशं दिव्यवादित्रैर्नृत्तैर्गीतैश्च सा सभा । अशून्या रुचिरा भाति गन्धर्वाप्सरसां गणैः ॥

aniśaṁ divyavāditrair nr̥ttair gītaiś ca sā sabhā । aśūnyā rucirā bhāti gandharvāpsarasāṁ gaṇaiḥ ॥

किंनरा नाम गन्धर्वा नरा नाम तथापरे । मणिभद्रोऽथ धनदः श्वेतभद्रश्च गुह्यकः ॥

kiṁnarā nāma gandharvā narā nāma tathāpare । maṇibhadro ’tha dhanadaḥ śvetabhadraś ca guhyakaḥ ॥

कशेरको गण्डकण्डुः प्रद्योतश्च महाबलः । कुस्तुम्बुरुः पिशाचश्च गजकर्णो विशालकः ॥

kaśerako gaṇḍakaṇḍuḥ pradyotaś ca mahābalaḥ । kustumburuḥ piśācaś ca gajakarṇo viśālakaḥ ॥

वराहकर्णः सान्द्रोष्ठः फलभक्षः फलोदकः । अङ्गचूडः शिखावर्तो हेमनेत्रो विभीषणः ॥

varāhakarṇaḥ sāndroṣṭhaḥ phalabhakṣaḥ phalodakaḥ । aṅgacūḍaḥ śikhāvarto hemanetro vibhīṣaṇaḥ ॥

पुष्पाननः पिङ्गलकः शोणितोदः प्रवालकः । वृक्षवास्यनिकेतश्च चीरवासाश्च भारत ॥

puṣpānanaḥ piṅgalakaḥ śoṇitodaḥ pravālakaḥ । vr̥kṣavāsyaniketaś ca cīravāsāś ca bhārata ॥

एते चान्ये च बहवो यक्षाः शतसहस्रशः । सदा भगवती च श्रीस्तथैव नलकूबरः ॥

ete cānye ca bahavo yakṣāḥ śatasahasraśaḥ । sadā bhagavatī ca śrīs tathaiva nalakūbaraḥ ॥

अहं च बहुशस्तस्यां भवन्त्यन्ये च मद्विधाः । आचार्याश्चाभवंस्तत्र तथा देवर्षयोऽपरे ॥

ahaṁ ca bahuśas tasyāṁ bhavanty anye ca madvidhāḥ । ācāryāś cābhavaṁs tatra tathā devarṣayo ’pare ॥

भगवान्भूतसंघैश्च वृतः शतसहस्रशः । उमापतिः पशुपतिः शूलधृग्भगनेत्रहा ॥

bhagavān bhūtasaṁghaiś ca vr̥taḥ śatasahasraśaḥ । umāpatiḥ paśupatiḥ śūladhr̥g bhaganetrahā ॥

त्र्यम्बको राजशार्दूल देवी च विगतक्लमा । वामनैर्विकटैः कुब्जैः क्षतजाक्षैर्मनोजवैः ॥

tryambako rājaśārdūla devī ca vigataklamā । vāmanair vikaṭaiḥ kubjaiḥ kṣatajākṣair manojavaiḥ ॥

मांसमेदोवसाहारैरुग्रश्रवणदर्शनैः । नानाप्रहरणैर्घोरैर्वातैरिव महाजवैः । वृतः सखायमन्वास्ते सदैव धनदं नृप ॥

māṁsamedovasāhārair ugraśravaṇadarśanaiḥ । nānāpraharaṇair ghorair vātair iva mahājavaiḥ । vr̥taḥ sakhāyam anvāste sadaiva dhanadaṁ nr̥pa ॥

सा सभा तादृशी राजन्मया दृष्टान्तरिक्षगा । पितामहसभां राजन्कथयिष्ये गतक्लमाम् ॥

sā sabhā tādr̥śī rājan mayā dr̥ṣṭāntarikṣagā । pitāmahasabhāṁ rājan kathayiṣye gataklamām ॥