Droṇa Parva · Adhyaya 7.171

Adhyāya 171

अध्यायः 171

Who speaks here संजय saṃjaya · दुर्योधन duryodhana · धृतराष्ट्र dhṛtarāṣṭra

English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §200–202 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.

Text
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
171.1MBH-7-171-1

संजय उवाच । भीमसेनं समाकीर्णं दृष्ट्वास्त्रेण धनंजयः । तेजसः प्रतिघातार्थं वारुणेन समावृणोत् ॥

saṁjaya uvāca । bhīmasenaṁ samākīrṇaṁ dr̥ṣṭvāstreṇa dhanaṁjayaḥ । tejasaḥ pratighātārthaṁ vāruṇena samāvr̥ṇot ॥

171.2MBH-7-171-2

नालक्षयत तं कश्चिद्वारुणास्त्रेण संवृतम् । अर्जुनस्य लघुत्वाच्च संवृतत्वाच्च तेजसः ॥

nālakṣayata taṁ kaś cid vāruṇāstreṇa saṁvr̥tam । arjunasya laghutvāc ca saṁvr̥tatvāc ca tejasaḥ ॥

171.3MBH-7-171-3

साश्वसूतरथो भीमो द्रोणपुत्रास्त्रसंवृतः । अग्नावग्निरिव न्यस्तो ज्वालामाली सुदुर्दृशः ॥

sāśvasūtaratho bhīmo droṇaputrāstrasaṁvr̥taḥ । agnāv agnir iva nyasto jvālāmālī sudurdr̥śaḥ ॥

171.4MBH-7-171-4

यथा रात्रिक्षये राजञ्ज्योतींष्यस्तगिरिं प्रति । समापेतुस्तथा बाणा भीमसेनरथं प्रति ॥

yathā rātrikṣaye rājañ jyotīṁṣy astagiriṁ prati । samāpetus tathā bāṇā bhīmasenarathaṁ prati ॥

171.5MBH-7-171-5

स हि भीमो रथश्चास्य हयाः सूतश्च मारिष । संवृता द्रोणपुत्रेण पावकान्तर्गताभवन् ॥

sa hi bhīmo rathaś cāsya hayāḥ sūtaś ca māriṣa । saṁvr̥tā droṇaputreṇa pāvakāntargatābhavan ॥

171.6MBH-7-171-6

यथा दग्ध्वा जगत्कृत्स्नं समये सचराचरम् । गच्छेदग्निर्विभोरास्यं तथास्त्रं भीममावृणोत् ॥

yathā dagdhvā jagat kr̥tsnaṁ samaye sacarācaram । gacched agnir vibhor āsyaṁ tathāstraṁ bhīmam āvr̥ṇot ॥

171.7MBH-7-171-7

सूर्यमग्निः प्रविष्टः स्याद्यथा चाग्निं दिवाकरः । तथा प्रविष्टं तत्तेजो न प्राज्ञायत किंचन ॥

sūryam agniḥ praviṣṭaḥ syād yathā cāgniṁ divākaraḥ । tathā praviṣṭaṁ tat tejo na prājñāyata kiṁ cana ॥

171.8MBH-7-171-8

विकीर्णमस्त्रं तद्दृष्ट्वा तथा भीमरथं प्रति । उदीर्यमाणं द्रौणिं च निष्प्रतिद्वंद्वमाहवे ॥

vikīrṇam astraṁ tad dr̥ṣṭvā tathā bhīmarathaṁ prati । udīryamāṇaṁ drauṇiṁ ca niṣpratidvaṁdvam āhave ॥

171.9MBH-7-171-9

सर्वसैन्यानि पाण्डूनां न्यस्तशस्त्राण्यचेतसः । युधिष्ठिरपुरोगांश्च विमुखांस्तान्महारथान् ॥

sarvasainyāni pāṇḍūnāṁ nyastaśastrāṇy acetasaḥ । yudhiṣṭhirapurogāṁś ca vimukhāṁs tān mahārathān ॥

171.10MBH-7-171-10

अर्जुनो वासुदेवश्च त्वरमाणौ महाद्युती । अवप्लुत्य रथाद्वीरौ भीममाद्रवतां ततः ॥

arjuno vāsudevaś ca tvaramāṇau mahādyutī । avaplutya rathād vīrau bhīmam ādravatāṁ tataḥ ॥

171.11MBH-7-171-11

ततस्तद्द्रोणपुत्रस्य तेजोऽस्त्रबलसंभवम् । विगाह्य तौ सुबलिनौ माययाविशतां तदा ॥

tatas tad droṇaputrasya tejo ’strabalasaṁbhavam । vigāhya tau subalinau māyayāviśatāṁ tadā ॥

171.12MBH-7-171-12

न्यस्तशस्त्रौ ततस्तौ तु नादहदस्त्रजोऽनलः । वारुणास्त्रप्रयोगाच्च वीर्यवत्त्वाच्च कृष्णयोः ॥

nyastaśastrau tatas tau tu nādahad astrajo ’nalaḥ । vāruṇāstraprayogāc ca vīryavattvāc ca kr̥ṣṇayoḥ ॥

171.13MBH-7-171-13

ततश्चकृषतुर्भीमं तस्य सर्वायुधानि च । नारायणास्त्रशान्त्यर्थं नरनारायणौ बलात् ॥

tataś cakr̥ṣatur bhīmaṁ tasya sarvāyudhāni ca । nārāyaṇāstraśāntyarthaṁ naranārāyaṇau balāt ॥

171.14MBH-7-171-14

अपकृष्यमाणः कौन्तेयो नदत्येव महारथः । वर्धते चैव तद्घोरं द्रौणेरस्त्रं सुदुर्जयम् ॥

apakr̥ṣyamāṇaḥ kaunteyo nadaty eva mahārathaḥ । vardhate caiva tad ghoraṁ drauṇer astraṁ sudurjayam ॥

171.15MBH-7-171-15

तमब्रवीद्वासुदेवः किमिदं पाण्डुनन्दन । वार्यमाणोऽपि कौन्तेय यद्युद्धान्न निवर्तसे ॥

tam abravīd vāsudevaḥ kim idaṁ pāṇḍunandana । vāryamāṇo ’pi kaunteya yad yuddhān na nivartase ॥

171.16MBH-7-171-16

यदि युद्धेन जेयाः स्युरिमे कौरवनन्दनाः । वयमप्यत्र युध्येम तथा चेमे नरर्षभाः ॥

yadi yuddhena jeyāḥ syur ime kauravanandanāḥ । vayam apy atra yudhyema tathā ceme nararṣabhāḥ ॥

171.17MBH-7-171-17

रथेभ्यस्त्ववतीर्णास्तु सर्व एव स्म तावकाः । तस्मात्त्वमपि कौन्तेय रथात्तूर्णमपाक्रम ॥

rathebhyas tv avatīrṇās tu sarva eva sma tāvakāḥ । tasmāt tvam api kaunteya rathāt tūrṇam apākrama ॥

171.18MBH-7-171-18

एवमुक्त्वा ततः कृष्णो रथाद्भूमिमपातयत् । निःश्वसन्तं यथा नागं क्रोधसंरक्तलोचनम् ॥

evam uktvā tataḥ kr̥ṣṇo rathād bhūmim apātayat । niḥśvasantaṁ yathā nāgaṁ krodhasaṁraktalocanam ॥

171.19MBH-7-171-19

यदापकृष्टः स रथान्न्यासितश्चायुधं भुवि । ततो नारायणास्त्रं तत्प्रशान्तं शत्रुतापनम् ॥

yadāpakr̥ṣṭaḥ sa rathān nyāsitaś cāyudhaṁ bhuvi । tato nārāyaṇāstraṁ tat praśāntaṁ śatrutāpanam ॥

171.20MBH-7-171-20

तस्मिन्प्रशान्ते विधिना तदा तेजसि दुःसहे । बभूवुर्विमलाः सर्वा दिशः प्रदिश एव च ॥

tasmin praśānte vidhinā tadā tejasi duḥsahe । babhūvur vimalāḥ sarvā diśaḥ pradiśa eva ca ॥

171.21MBH-7-171-21

प्रववुश्च शिवा वाताः प्रशान्ता मृगपक्षिणः । वाहनानि च हृष्टानि योधाश्च मनुजेश्वर ॥

pravavuś ca śivā vātāḥ praśāntā mr̥gapakṣiṇaḥ । vāhanāni ca hr̥ṣṭāni yodhāś ca manujeśvara ॥

171.22MBH-7-171-22

व्यपोढे च ततो घोरे तस्मिंस्तेजसि भारत । बभौ भीमो निशापाये धीमान्सूर्य इवोदितः ॥

vyapoḍhe ca tato ghore tasmiṁs tejasi bhārata । babhau bhīmo niśāpāye dhīmān sūrya ivoditaḥ ॥

171.23MBH-7-171-23

हतशेषं बलं तत्र पाण्डवानामतिष्ठत । अस्त्रव्युपरमाद्धृष्टं तव पुत्रजिघांसया ॥

hataśeṣaṁ balaṁ tatra pāṇḍavānām atiṣṭhata । astravyuparamād dhr̥ṣṭaṁ tava putrajighāṁsayā ॥

171.24MBH-7-171-24

व्यवस्थिते बले तस्मिन्नस्त्रे प्रतिहते तथा । दुर्योधनो महाराज द्रोणपुत्रमथाब्रवीत् ॥

vyavasthite bale tasminn astre pratihate tathā । duryodhano mahārāja droṇaputram athābravīt ॥

171.25MBH-7-171-25

अश्वत्थामन्पुनः शीघ्रमस्त्रमेतत्प्रयोजय । व्यवस्थिता हि पाञ्चालाः पुनरेव जयैषिणः ॥

aśvatthāman punaḥ śīghram astram etat prayojaya । vyavasthitā hi pāñcālāḥ punar eva jayaiṣiṇaḥ ॥

171.26MBH-7-171-26

अश्वत्थामा तथोक्तस्तु तव पुत्रेण मारिष । सुदीनमभिनिःश्वस्य राजानमिदमब्रवीत् ॥

aśvatthāmā tathoktas tu tava putreṇa māriṣa । sudīnam abhiniḥśvasya rājānam idam abravīt ॥

171.27MBH-7-171-27

नैतदावर्तते राजन्नस्त्रं द्विर्नोपपद्यते । आवर्तयन्निहन्त्येतत्प्रयोक्तारं न संशयः ॥

naitad āvartate rājann astraṁ dvir nopapadyate । āvartayan nihanty etat prayoktāraṁ na saṁśayaḥ ॥

171.28MBH-7-171-28

एष चास्त्रप्रतीघातं वासुदेवः प्रयुक्तवान् । अन्यथा विहितः संख्ये वधः शत्रोर्जनाधिप ॥

eṣa cāstrapratīghātaṁ vāsudevaḥ prayuktavān । anyathā vihitaḥ saṁkhye vadhaḥ śatror janādhipa ॥

171.29MBH-7-171-29

पराजयो वा मृत्युर्वा श्रेयो मृत्युर्न निर्जयः । निर्जिताश्चारयो ह्येते शस्त्रोत्सर्गान्मृतोपमाः ॥

parājayo vā mr̥tyur vā śreyo mr̥tyur na nirjayaḥ । nirjitāś cārayo hy ete śastrotsargān mr̥topamāḥ ॥

171.30MBH-7-171-30

दुर्योधन उवाच । आचार्यपुत्र यद्येतद्द्विरस्त्रं न प्रयुज्यते । अन्यैर्गुरुघ्ना वध्यन्तामस्त्रैरस्त्रविदां वर ॥

duryodhana uvāca । ācāryaputra yady etad dvir astraṁ na prayujyate । anyair gurughnā vadhyantām astrair astravidāṁ vara ॥

171.31MBH-7-171-31

त्वयि ह्यस्त्राणि दिव्यानि यथा स्युस्त्र्यम्बके तथा । इच्छतो न हि ते मुच्येत्क्रुद्धस्यापि पुरंदरः ॥

tvayi hy astrāṇi divyāni yathā syus tryambake tathā । icchato na hi te mucyet kruddhasyāpi puraṁdaraḥ ॥

171.32MBH-7-171-32

धृतराष्ट्र उवाच । तस्मिन्नस्त्रे प्रतिहते द्रोणे चोपधिना हते । तथा दुर्योधनेनोक्तो द्रौणिः किमकरोत्पुनः ॥

dhr̥tarāṣṭra uvāca । tasminn astre pratihate droṇe copadhinā hate । tathā duryodhanenokto drauṇiḥ kim akarot punaḥ ॥

171.33MBH-7-171-33

दृष्ट्वा पार्थांश्च संग्रामे युद्धाय समवस्थितान् । नारायणास्त्रनिर्मुक्तांश्चरतः पृतनामुखे ॥

dr̥ṣṭvā pārthāṁś ca saṁgrāme yuddhāya samavasthitān । nārāyaṇāstranirmuktāṁś carataḥ pr̥tanāmukhe ॥

171.34MBH-7-171-34

संजय उवाच । जानन्पितुः स निधनं सिंहलाङ्गूलकेतनः । सक्रोधो भयमुत्सृज्य अभिदुद्राव पार्षतम् ॥

saṁjaya uvāca । jānan pituḥ sa nidhanaṁ siṁhalāṅgūlaketanaḥ । sakrodho bhayam utsr̥jya abhidudrāva pārṣatam ॥

171.35MBH-7-171-35

अभिद्रुत्य च विंशत्या क्षुद्रकाणां नरर्षभः । पञ्चभिश्चातिवेगेन विव्याध पुरुषर्षभम् ॥

abhidrutya ca viṁśatyā kṣudrakāṇāṁ nararṣabhaḥ । pañcabhiś cātivegena vivyādha puruṣarṣabham ॥

171.36MBH-7-171-36

धृष्टद्युम्नस्ततो राजञ्ज्वलन्तमिव पावकम् । द्रोणपुत्रं त्रिषष्ट्या तु राजन्विव्याध पत्रिणाम् ॥

dhr̥ṣṭadyumnas tato rājañ jvalantam iva pāvakam । droṇaputraṁ triṣaṣṭyā tu rājan vivyādha patriṇām ॥

171.37MBH-7-171-37

सारथिं चास्य विंशत्या स्वर्णपुङ्खैः शिलाशितैः । हयांश्च चतुरोऽविध्यच्चतुर्भिर्निशितैः शरैः ॥

sārathiṁ cāsya viṁśatyā svarṇapuṅkhaiḥ śilāśitaiḥ । hayāṁś ca caturo ’vidhyac caturbhir niśitaiḥ śaraiḥ ॥

171.38MBH-7-171-38

विद्ध्वा विद्ध्वानदद्द्रौणिः कम्पयन्निव मेदिनीम् । आददत्सर्वलोकस्य प्राणानिव महारणे ॥

viddhvā viddhvānadad drauṇiḥ kampayann iva medinīm । ādadat sarvalokasya prāṇān iva mahāraṇe ॥

171.39MBH-7-171-39

पार्षतस्तु बली राजन्कृतास्त्रः कृतनिश्रमः । द्रौणिमेवाभिदुद्राव कृत्वा मृत्युं निवर्तनम् ॥

pārṣatas tu balī rājan kr̥tāstraḥ kr̥taniśramaḥ । drauṇim evābhidudrāva kr̥tvā mr̥tyuṁ nivartanam ॥

171.40MBH-7-171-40

ततो बाणमयं वर्षं द्रोणपुत्रस्य मूर्धनि । अवासृजदमेयात्मा पाञ्चाल्यो रथिनां वरः ॥

tato bāṇamayaṁ varṣaṁ droṇaputrasya mūrdhani । avāsr̥jad ameyātmā pāñcālyo rathināṁ varaḥ ॥

171.41MBH-7-171-41

तं द्रौणिः समरे क्रुद्धश्छादयामास पत्रिभिः । विव्याध चैनं दशभिः पितुर्वधमनुस्मरन् ॥

taṁ drauṇiḥ samare kruddhaś chādayām āsa patribhiḥ । vivyādha cainaṁ daśabhiḥ pitur vadham anusmaran ॥

171.42MBH-7-171-42

द्वाभ्यां च सुविकृष्टाभ्यां क्षुराभ्यां ध्वजकार्मुके । छित्त्वा पाञ्चालराजस्य द्रौणिरन्यैः समार्दयत् ॥

dvābhyāṁ ca suvikr̥ṣṭābhyāṁ kṣurābhyāṁ dhvajakārmuke । chittvā pāñcālarājasya drauṇir anyaiḥ samārdayat ॥

171.43MBH-7-171-43

व्यश्वसूतरथं चैनं द्रौणिश्चक्रे महाहवे । तस्य चानुचरान्सर्वान्क्रुद्धः प्राच्छादयच्छरैः ॥

vyaśvasūtarathaṁ cainaṁ drauṇiś cakre mahāhave । tasya cānucarān sarvān kruddhaḥ prācchādayac charaiḥ ॥

171.44MBH-7-171-44

प्रद्रुद्राव ततः सैन्यं पाञ्चालानां विशां पते । संभ्रान्तरूपमार्तं च शरवर्षपरिक्षतम् ॥

pradrudrāva tataḥ sainyaṁ pāñcālānāṁ viśāṁ pate । saṁbhrāntarūpam ārtaṁ ca śaravarṣaparikṣatam ॥

171.45MBH-7-171-45

दृष्ट्वा च विमुखान्योधान्धृष्टद्युम्नं च पीडितम् । शैनेयोऽचोदयत्तूर्णं रणं द्रौणिरथं प्रति ॥

dr̥ṣṭvā ca vimukhān yodhān dhr̥ṣṭadyumnaṁ ca pīḍitam । śaineyo ’codayat tūrṇaṁ raṇaṁ drauṇirathaṁ prati ॥

171.46MBH-7-171-46

अष्टभिर्निशितैश्चैव सोऽश्वत्थामानमार्दयत् । विंशत्या पुनराहत्य नानारूपैरमर्षणम् । विव्याध च तथा सूतं चतुर्भिश्चतुरो हयान् ॥

aṣṭabhir niśitaiś caiva so ’śvatthāmānam ārdayat । viṁśatyā punar āhatya nānārūpair amarṣaṇam । vivyādha ca tathā sūtaṁ caturbhiś caturo hayān ॥

171.47MBH-7-171-47

सोऽतिविद्धो महेष्वासो नानालिङ्गैरमर्षणः । युयुधानेन वै द्रौणिः प्रहसन्वाक्यमब्रवीत् ॥

so ’tividdho maheṣvāso nānāliṅgair amarṣaṇaḥ । yuyudhānena vai drauṇiḥ prahasan vākyam abravīt ॥

171.48MBH-7-171-48

शैनेयाभ्यवपत्तिं ते जानाम्याचार्यघातिनः । न त्वेनं त्रास्यसि मया ग्रस्तमात्मानमेव च ॥

śaineyābhyavapattiṁ te jānāmy ācāryaghātinaḥ । na tv enaṁ trāsyasi mayā grastam ātmānam eva ca ॥

171.49MBH-7-171-49

एवमुक्त्वार्करश्म्याभं सुपर्वाणं शरोत्तमम् । व्यसृजत्सात्वते द्रौणिर्वज्रं वृत्रे यथा हरिः ॥

evam uktvārkaraśmyābhaṁ suparvāṇaṁ śarottamam । vyasr̥jat sātvate drauṇir vajraṁ vr̥tre yathā hariḥ ॥

171.50MBH-7-171-50

स तं निर्भिद्य तेनास्तः सायकः सशरावरम् । विवेश वसुधां भित्त्वा श्वसन्बिलमिवोरगः ॥

sa taṁ nirbhidya tenāstaḥ sāyakaḥ saśarāvaram । viveśa vasudhāṁ bhittvā śvasan bilam ivoragaḥ ॥

171.51MBH-7-171-51

स भिन्नकवचः शूरस्तोत्त्रार्दित इव द्विपः । विमुच्य सशरं चापं भूरिव्रणपरिस्रवः ॥

sa bhinnakavacaḥ śūras tottrārdita iva dvipaḥ । vimucya saśaraṁ cāpaṁ bhūrivraṇaparisravaḥ ॥

171.52MBH-7-171-52

सीदन्रुधिरसिक्तश्च रथोपस्थ उपाविशत् । सूतेनापहृतस्तूर्णं द्रोणपुत्राद्रथान्तरम् ॥

sīdan rudhirasiktaś ca rathopastha upāviśat । sūtenāpahr̥tas tūrṇaṁ droṇaputrād rathāntaram ॥

171.53MBH-7-171-53

अथान्येन सुपुङ्खेन शरेण नतपर्वणा । आजघान भ्रुवोर्मध्ये धृष्टद्युम्नं परंतपः ॥

athānyena supuṅkhena śareṇa nataparvaṇā । ājaghāna bhruvor madhye dhr̥ṣṭadyumnaṁ paraṁtapaḥ ॥

171.54MBH-7-171-54

स पूर्वमतिविद्धश्च भृशं पश्चाच्च पीडितः । ससाद युधि पाञ्चाल्यो व्यपाश्रयत च ध्वजम् ॥

sa pūrvam atividdhaś ca bhr̥śaṁ paścāc ca pīḍitaḥ । sasāda yudhi pāñcālyo vyapāśrayata ca dhvajam ॥

171.55MBH-7-171-55

तं मत्तमिव सिंहेन राजन्कुञ्जरमर्दितम् । जवेनाभ्यद्रवञ्शूराः पञ्च पाण्डवतो रथाः ॥

taṁ mattam iva siṁhena rājan kuñjaram arditam । javenābhyadravañ śūrāḥ pañca pāṇḍavato rathāḥ ॥

171.56MBH-7-171-56

किरीटी भीमसेनश्च वृद्धक्षत्रश्च पौरवः । युवराजश्च चेदीनां मालवश्च सुदर्शनः । पञ्चभिः पञ्चभिर्बाणैरभ्यघ्नन्सर्वतः समम् ॥

kirīṭī bhīmasenaś ca vr̥ddhakṣatraś ca pauravaḥ । yuvarājaś ca cedīnāṁ mālavaś ca sudarśanaḥ । pañcabhiḥ pañcabhir bāṇair abhyaghnan sarvataḥ samam ॥

171.57MBH-7-171-57

आशीविषाभैर्विंशद्भिः पञ्चभिश्चापि ताञ्शरैः । चिच्छेद युगपद्द्रौणिः पञ्चविंशतिसायकान् ॥

āśīviṣābhair viṁśadbhiḥ pañcabhiś cāpi tāñ śaraiḥ । ciccheda yugapad drauṇiḥ pañcaviṁśatisāyakān ॥

171.58MBH-7-171-58

सप्तभिश्च शितैर्बाणैः पौरवं द्रौणिरार्दयत् । मालवं त्रिभिरेकेन पार्थं षड्भिर्वृकोदरम् ॥

saptabhiś ca śitair bāṇaiḥ pauravaṁ drauṇir ārdayat । mālavaṁ tribhir ekena pārthaṁ ṣaḍbhir vr̥kodaram ॥

171.59MBH-7-171-59

ततस्ते विव्यधुः सर्वे द्रौणिं राजन्महारथाः । युगपच्च पृथक्चैव रुक्मपुङ्खैः शिलाशितैः ॥

tatas te vivyadhuḥ sarve drauṇiṁ rājan mahārathāḥ । yugapac ca pr̥thak caiva rukmapuṅkhaiḥ śilāśitaiḥ ॥

171.60MBH-7-171-60

युवराजस्तु विंशत्या द्रौणिं विव्याध पत्रिणाम् । पार्थश्च पुनरष्टाभिस्तथा सर्वे त्रिभिस्त्रिभिः ॥

yuvarājas tu viṁśatyā drauṇiṁ vivyādha patriṇām । pārthaś ca punar aṣṭābhis tathā sarve tribhis tribhiḥ ॥

171.61MBH-7-171-61

ततोऽर्जुनं षड्भिरथाजघान; द्रौणायनिर्दशभिर्वासुदेवम् । भीमं दशार्धैर्युवराजं चतुर्भि;र्द्वाभ्यां छित्त्वा कार्मुकं च ध्वजं च । पुनः पार्थं शरवर्षेण विद्ध्वा; द्रौणिर्घोरं सिंहनादं ननाद ॥

tato ’rjunaṁ ṣaḍbhir athājaghāna; drauṇāyanir daśabhir vāsudevam । bhīmaṁ daśārdhair yuvarājaṁ caturbhir; dvābhyāṁ chittvā kārmukaṁ ca dhvajaṁ ca । punaḥ pārthaṁ śaravarṣeṇa viddhvā; drauṇir ghoraṁ siṁhanādaṁ nanāda ॥

171.62MBH-7-171-62

तस्यास्यतः सुनिशितान्पीतधारा;न्द्रौणेः शरान्पृष्ठतश्चाग्रतश्च । धरा वियद्द्यौः प्रदिशो दिशश्च; छन्ना बाणैरभवन्घोररूपैः ॥

tasyāsyataḥ suniśitān pītadhārān; drauṇeḥ śarān pr̥ṣṭhataś cāgrataś ca । dharā viyad dyauḥ pradiśo diśaś ca; channā bāṇair abhavan ghorarūpaiḥ ॥

171.63MBH-7-171-63

आसीनस्य स्वरथं तूग्रतेजाः; सुदर्शनस्येन्द्रकेतुप्रकाशौ । भुजौ शिरश्चेन्द्रसमानवीर्य;स्त्रिभिः शरैर्युगपत्संचकर्त ॥

āsīnasya svarathaṁ tūgratejāḥ; sudarśanasyendraketuprakāśau । bhujau śiraś cendrasamānavīryas; tribhiḥ śarair yugapat saṁcakarta ॥

171.64MBH-7-171-64

स पौरवं रथशक्त्या निहत्य; छित्त्वा रथं तिलशश्चापि बाणैः । छित्त्वास्य बाहू वरचन्दनाक्तौ; भल्लेन कायाच्छिर उच्चकर्त ॥

sa pauravaṁ rathaśaktyā nihatya; chittvā rathaṁ tilaśaś cāpi bāṇaiḥ । chittvāsya bāhū varacandanāktau; bhallena kāyāc chira uccakarta ॥

171.65MBH-7-171-65

युवानमिन्दीवरदामवर्णं; चेदिप्रियं युवराजं प्रहस्य । बाणैस्त्वरावाञ्ज्वलिताग्निकल्पै;र्विद्ध्वा प्रादान्मृत्यवे साश्वसूतम् ॥

yuvānam indīvaradāmavarṇaṁ; cedipriyaṁ yuvarājaṁ prahasya । bāṇais tvarāvāñ jvalitāgnikalpair; viddhvā prādān mr̥tyave sāśvasūtam ॥

171.66MBH-7-171-66

तान्निहत्य रणे वीरो द्रोणपुत्रो युधां पतिः । दध्मौ प्रमुदितः शङ्खं बृहन्तमपराजितः ॥

tān nihatya raṇe vīro droṇaputro yudhāṁ patiḥ । dadhmau pramuditaḥ śaṅkhaṁ br̥hantam aparājitaḥ ॥

171.67MBH-7-171-67

ततः सर्वे च पाञ्चाला भीमसेनश्च पाण्डवः । धृष्टद्युम्नरथं भीतास्त्यक्त्वा संप्राद्रवन्दिशः ॥

tataḥ sarve ca pāñcālā bhīmasenaś ca pāṇḍavaḥ । dhr̥ṣṭadyumnarathaṁ bhītās tyaktvā saṁprādravan diśaḥ ॥

171.68MBH-7-171-68

तान्प्रभग्नांस्तथा द्रौणिः पृष्ठतो विकिरञ्शरैः । अभ्यवर्तत वेगेन कालवत्पाण्डुवाहिनीम् ॥

tān prabhagnāṁs tathā drauṇiḥ pr̥ṣṭhato vikirañ śaraiḥ । abhyavartata vegena kālavat pāṇḍuvāhinīm ॥

171.69MBH-7-171-69

ते वध्यमानाः समरे द्रोणपुत्रेण क्षत्रियाः । द्रोणपुत्रं भयाद्राजन्दिक्षु सर्वासु मेनिरे ॥

te vadhyamānāḥ samare droṇaputreṇa kṣatriyāḥ । droṇaputraṁ bhayād rājan dikṣu sarvāsu menire ॥