20.1MBH-15-20-1
वैशंपायन उवाच । विदुरेणैवमुक्तस्तु धृतराष्ट्रो जनाधिपः । प्रीतिमानभवद्राजा राज्ञो जिष्णोश्च कर्मणा ॥
vaiśaṁpāyana uvāca । vidureṇaivam uktas tu dhr̥tarāṣṭro janādhipaḥ । prītimān abhavad rājā rājño jiṣṇoś ca karmaṇā ॥
Āśramavāsika Parva · Adhyaya 15.20
Adhyāya 20
अध्यायः 20
Who speaks here वैशंपायन vaiśaṃpāyana
English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §13–15 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
20.2MBH-15-20-2
ततोऽभिरूपान्भीष्माय ब्राह्मणानृषिसत्तमान् । पुत्रार्थे सुहृदां चैव स समीक्ष्य सहस्रशः ॥
tato ’bhirūpān bhīṣmāya brāhmaṇān r̥ṣisattamān । putrārthe suhr̥dāṁ caiva sa samīkṣya sahasraśaḥ ॥
20.3MBH-15-20-3
कारयित्वान्नपानानि यानान्याच्छादनानि च । सुवर्णमणिरत्नानि दासीदासपरिच्छदान् ॥
kārayitvānnapānāni yānāny ācchādanāni ca । suvarṇamaṇiratnāni dāsīdāsaparicchadān ॥
20.4MBH-15-20-4
कम्बलाजिनरत्नानि ग्रामान्क्षेत्रानजाविकम् । अलंकारान्गजानश्वान्कन्याश्चैव वरस्त्रियः । आदिश्यादिश्य विप्रेभ्यो ददौ स नृपसत्तमः ॥
kambalājinaratnāni grāmān kṣetrān ajāvikam । alaṁkārān gajān aśvān kanyāś caiva varastriyaḥ । ādiśyādiśya viprebhyo dadau sa nr̥pasattamaḥ ॥
20.5MBH-15-20-5
द्रोणं संकीर्त्य भीष्मं च सोमदत्तं च बाह्लिकम् । दुर्योधनं च राजानं पुत्रांश्चैव पृथक्पृथक् । जयद्रथपुरोगांश्च सुहृदश्चैव सर्वशः ॥
droṇaṁ saṁkīrtya bhīṣmaṁ ca somadattaṁ ca bāhlikam । duryodhanaṁ ca rājānaṁ putrāṁś caiva pr̥thak pr̥thak । jayadrathapurogāṁś ca suhr̥daś caiva sarvaśaḥ ॥
20.6MBH-15-20-6
स श्राद्धयज्ञो ववृधे बहुगोधनदक्षिणः । अनेकधनरत्नौघो युधिष्ठिरमते तदा ॥
sa śrāddhayajño vavr̥dhe bahugodhanadakṣiṇaḥ । anekadhanaratnaugho yudhiṣṭhiramate tadā ॥
20.7MBH-15-20-7
अनिशं यत्र पुरुषा गणका लेखकास्तथा । युधिष्ठिरस्य वचनात्तदापृच्छन्ति तं नृपम् ॥
aniśaṁ yatra puruṣā gaṇakā lekhakās tathā । yudhiṣṭhirasya vacanāt tad āpr̥cchanti taṁ nr̥pam ॥
20.8MBH-15-20-8
आज्ञापय किमेतेभ्यः प्रदेयं दीयतामिति । तदुपस्थितमेवात्र वचनान्ते प्रदृश्यते ॥
ājñāpaya kim etebhyaḥ pradeyaṁ dīyatām iti । tad upasthitam evātra vacanānte pradr̥śyate ॥
20.9MBH-15-20-9
शते देये दशशतं सहस्रे चायुतं तथा । दीयते वचनाद्राज्ञः कुन्तीपुत्रस्य धीमतः ॥
śate deye daśaśataṁ sahasre cāyutaṁ tathā । dīyate vacanād rājñaḥ kuntīputrasya dhīmataḥ ॥
20.10MBH-15-20-10
एवं स वसुधाराभिर्वर्षमाणो नृपाम्बुदः । तर्पयामास विप्रांस्तान्वर्षन्भूमिमिवाम्बुदः ॥
evaṁ sa vasudhārābhir varṣamāṇo nr̥pāmbudaḥ । tarpayām āsa viprāṁs tān varṣan bhūmim ivāmbudaḥ ॥
20.11MBH-15-20-11
ततोऽनन्तरमेवात्र सर्ववर्णान्महीपतिः । अन्नपानरसौघेन प्लावयामास पार्थिवः ॥
tato ’nantaram evātra sarvavarṇān mahīpatiḥ । annapānarasaughena plāvayām āsa pārthivaḥ ॥
20.12MBH-15-20-12
सवस्त्रफेनरत्नौघो मृदङ्गनिनदस्वनः । गवाश्वमकरावर्तो नारीरत्नमहाकरः ॥
savastraphenaratnaugho mr̥daṅganinadasvanaḥ । gavāśvamakarāvarto nārīratnamahākaraḥ ॥
20.13MBH-15-20-13
ग्रामाग्रहारकुल्याढ्यो मणिहेमजलार्णवः । जगत्संप्लावयामास धृतराष्ट्रदयाम्बुधिः ॥
grāmāgrahārakulyāḍhyo maṇihemajalārṇavaḥ । jagat saṁplāvayām āsa dhr̥tarāṣṭradayāmbudhiḥ ॥
20.14MBH-15-20-14
एवं स पुत्रपौत्राणां पितॄणामात्मनस्तथा । गान्धार्याश्च महाराज प्रददावौर्ध्वदेहिकम् ॥
evaṁ sa putrapautrāṇāṁ pitr̥̄ṇām ātmanas tathā । gāndhāryāś ca mahārāja pradadāv aurdhvadehikam ॥
20.15MBH-15-20-15
परिश्रान्तो यदासीत्स ददद्दानान्यनेकशः । ततो निर्वर्तयामास दानयज्ञं कुरूद्वहः ॥
pariśrānto yadāsīt sa dadad dānāny anekaśaḥ । tato nirvartayām āsa dānayajñaṁ kurūdvahaḥ ॥
20.16MBH-15-20-16
एवं स राजा कौरव्यश्चक्रे दानमहोत्सवम् । नटनर्तकलास्याढ्यं बह्वन्नरसदक्षिणम् ॥
evaṁ sa rājā kauravyaś cakre dānamahotsavam । naṭanartakalāsyāḍhyaṁ bahvannarasadakṣiṇam ॥
20.17MBH-15-20-17
दशाहमेवं दानानि दत्त्वा राजाम्बिकासुतः । बभूव पुत्रपौत्राणामनृणो भरतर्षभ ॥
daśāham evaṁ dānāni dattvā rājāmbikāsutaḥ । babhūva putrapautrāṇām anr̥ṇo bharatarṣabha ॥