Vana Parva · Adhyaya 3.9

Adhyāya 9

अध्यायः 9

Who speaks here व्यास vyāsa

English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §7–9 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.

Text
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
9.1MBH-3-9-1

व्यास उवाच । धृतराष्ट्र महाप्राज्ञ निबोध वचनं मम । वक्ष्यामि त्वा कौरवाणां सर्वेषां हितमुत्तमम् ॥

vyāsa uvāca । dhr̥tarāṣṭra mahāprājña nibodha vacanaṁ mama । vakṣyāmi tvā kauravāṇāṁ sarveṣāṁ hitam uttamam ॥

9.2MBH-3-9-2

न मे प्रियं महाबाहो यद्गताः पाण्डवा वनम् । निकृत्या निर्जिताश्चैव दुर्योधनवशानुगैः ॥

na me priyaṁ mahābāho yad gatāḥ pāṇḍavā vanam । nikr̥tyā nirjitāś caiva duryodhanavaśānugaiḥ ॥

9.3MBH-3-9-3

ते स्मरन्तः परिक्लेशान्वर्षे पूर्णे त्रयोदशे । विमोक्ष्यन्ति विषं क्रुद्धाः कौरवेयेषु भारत ॥

te smarantaḥ parikleśān varṣe pūrṇe trayodaśe । vimokṣyanti viṣaṁ kruddhāḥ kauraveyeṣu bhārata ॥

9.4MBH-3-9-4

तदयं किं नु पापात्मा तव पुत्रः सुमन्दधीः । पाण्डवान्नित्यसंक्रुद्धो राज्यहेतोर्जिघांसति ॥

tad ayaṁ kiṁ nu pāpātmā tava putraḥ sumandadhīḥ । pāṇḍavān nityasaṁkruddho rājyahetor jighāṁsati ॥

9.5MBH-3-9-5

वार्यतां साध्वयं मूढः शमं गच्छतु ते सुतः । वनस्थांस्तानयं हन्तुमिच्छन्प्राणैर्विमोक्ष्यते ॥

vāryatāṁ sādhv ayaṁ mūḍhaḥ śamaṁ gacchatu te sutaḥ । vanasthāṁs tān ayaṁ hantum icchan prāṇair vimokṣyate ॥

9.6MBH-3-9-6

यथाह विदुरः प्राज्ञो यथा भीष्मो यथा वयम् । यथा कृपश्च द्रोणश्च तथा साधु विधीयताम् ॥

yathāha viduraḥ prājño yathā bhīṣmo yathā vayam । yathā kr̥paś ca droṇaś ca tathā sādhu vidhīyatām ॥

9.7MBH-3-9-7

विग्रहो हि महाप्राज्ञ स्वजनेन विगर्हितः । अधर्म्यमयशस्यं च मा राजन्प्रतिपद्यथाः ॥

vigraho hi mahāprājña svajanena vigarhitaḥ । adharmyam ayaśasyaṁ ca mā rājan pratipadyathāḥ ॥

9.8MBH-3-9-8

समीक्षा यादृशी ह्यस्य पाण्डवान्प्रति भारत । उपेक्ष्यमाणा सा राजन्महान्तमनयं स्पृशेत् ॥

samīkṣā yādr̥śī hy asya pāṇḍavān prati bhārata । upekṣyamāṇā sā rājan mahāntam anayaṁ spr̥śet ॥

9.9MBH-3-9-9

अथ वायं सुमन्दात्मा वनं गच्छतु ते सुतः । पाण्डवैः सहितो राजन्नेक एवासहायवान् ॥

atha vāyaṁ sumandātmā vanaṁ gacchatu te sutaḥ । pāṇḍavaiḥ sahito rājann eka evāsahāyavān ॥

9.10MBH-3-9-10

ततः संसर्गजः स्नेहः पुत्रस्य तव पाण्डवैः । यदि स्यात्कृतकार्योऽद्य भवेस्त्वं मनुजेश्वर ॥

tataḥ saṁsargajaḥ snehaḥ putrasya tava pāṇḍavaiḥ । yadi syāt kr̥takāryo ’dya bhaves tvaṁ manujeśvara ॥

9.11MBH-3-9-11

अथ वा जायमानस्य यच्छीलमनुजायते । श्रूयते तन्महाराज नामृतस्यापसर्पति ॥

atha vā jāyamānasya yac chīlam anujāyate । śrūyate tan mahārāja nāmr̥tasyāpasarpati ॥

9.12MBH-3-9-12

कथं वा मन्यते भीष्मो द्रोणो वा विदुरोऽपि वा । भवान्वात्र क्षमं कार्यं पुरा चार्थोऽतिवर्तते ॥

kathaṁ vā manyate bhīṣmo droṇo vā viduro ’pi vā । bhavān vātra kṣamaṁ kāryaṁ purā cārtho ’tivartate ॥