Vana Parva · Adhyaya 3.269

Adhyāya 269

अध्यायः 269

Who speaks here मार्कण्डेय mārkaṇḍeya

English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §282–284 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.

Text
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
269.1MBH-3-269-1

मार्कण्डेय उवाच । ततो निविशमानांस्तान्सैनिकान्रावणानुगाः । अभिजग्मुर्गणानेके पिशाचक्षुद्ररक्षसाम् ॥

mārkaṇḍeya uvāca । tato niviśamānāṁs tān sainikān rāvaṇānugāḥ । abhijagmur gaṇān eke piśācakṣudrarakṣasām ॥

269.2MBH-3-269-2

पर्वणः पूतनो जम्भः खरः क्रोधवशो हरिः । प्ररुजश्चारुजश्चैव प्रघसश्चैवमादयः ॥

parvaṇaḥ pūtano jambhaḥ kharaḥ krodhavaśo hariḥ । prarujaś cārujaś caiva praghasaś caivam ādayaḥ ॥

269.3MBH-3-269-3

ततोऽभिपततां तेषामदृश्यानां दुरात्मनाम् । अन्तर्धानवधं तज्ज्ञश्चकार स विभीषणः ॥

tato ’bhipatatāṁ teṣām adr̥śyānāṁ durātmanām । antardhānavadhaṁ tajjñaś cakāra sa vibhīṣaṇaḥ ॥

269.4MBH-3-269-4

ते दृश्यमाना हरिभिर्बलिभिर्दूरपातिभिः । निहताः सर्वशो राजन्महीं जग्मुर्गतासवः ॥

te dr̥śyamānā haribhir balibhir dūrapātibhiḥ । nihatāḥ sarvaśo rājan mahīṁ jagmur gatāsavaḥ ॥

269.5MBH-3-269-5

अमृष्यमाणः सबलो रावणो निर्ययावथ । व्यूह्य चौशनसं व्यूहं हरीन्सर्वानहारयत् ॥

amr̥ṣyamāṇaḥ sabalo rāvaṇo niryayāv atha । vyūhya cauśanasaṁ vyūhaṁ harīn sarvān ahārayat ॥

269.6MBH-3-269-6

राघवस्त्वभिनिर्याय व्यूढानीकं दशाननम् । बार्हस्पत्यं विधिं कृत्वा प्रत्यव्यूहन्निशाचरम् ॥

rāghavas tv abhiniryāya vyūḍhānīkaṁ daśānanam । bārhaspatyaṁ vidhiṁ kr̥tvā pratyavyūhan niśācaram ॥

269.7MBH-3-269-7

समेत्य युयुधे तत्र ततो रामेण रावणः । युयुधे लक्ष्मणश्चैव तथैवेन्द्रजिता सह ॥

sametya yuyudhe tatra tato rāmeṇa rāvaṇaḥ । yuyudhe lakṣmaṇaś caiva tathaivendrajitā saha ॥

269.8MBH-3-269-8

विरूपाक्षेण सुग्रीवस्तारेण च निखर्वटः । तुण्डेन च नलस्तत्र पटुशः पनसेन च ॥

virūpākṣeṇa sugrīvas tāreṇa ca nikharvaṭaḥ । tuṇḍena ca nalas tatra paṭuśaḥ panasena ca ॥

269.9MBH-3-269-9

विषह्यं यं हि यो मेने स स तेन समेयिवान् । युयुधे युद्धवेलायां स्वबाहुबलमाश्रितः ॥

viṣahyaṁ yaṁ hi yo mene sa sa tena sameyivān । yuyudhe yuddhavelāyāṁ svabāhubalam āśritaḥ ॥

269.10MBH-3-269-10

स संप्रहारो ववृधे भीरूणां भयवर्धनः । लोमसंहर्षणो घोरः पुरा देवासुरे यथा ॥

sa saṁprahāro vavr̥dhe bhīrūṇāṁ bhayavardhanaḥ । lomasaṁharṣaṇo ghoraḥ purā devāsure yathā ॥

269.11MBH-3-269-11

रावणो राममानर्छच्छक्तिशूलासिवृष्टिभिः । निशितैरायसैस्तीक्ष्णै रावणं चापि राघवः ॥

rāvaṇo rāmam ānarchac chaktiśūlāsivr̥ṣṭibhiḥ । niśitair āyasais tīkṣṇai rāvaṇaṁ cāpi rāghavaḥ ॥

269.12MBH-3-269-12

तथैवेन्द्रजितं यत्तं लक्ष्मणो मर्मभेदिभिः । इन्द्रजिच्चापि सौमित्रिं बिभेद बहुभिः शरैः ॥

tathaivendrajitaṁ yattaṁ lakṣmaṇo marmabhedibhiḥ । indrajic cāpi saumitriṁ bibheda bahubhiḥ śaraiḥ ॥

269.13MBH-3-269-13

विभीषणः प्रहस्तं च प्रहस्तश्च विभीषणम् । खगपत्रैः शरैस्तीक्ष्णैरभ्यवर्षद्गतव्यथः ॥

vibhīṣaṇaḥ prahastaṁ ca prahastaś ca vibhīṣaṇam । khagapatraiḥ śarais tīkṣṇair abhyavarṣad gatavyathaḥ ॥

269.14MBH-3-269-14

तेषां बलवतामासीन्महास्त्राणां समागमः । विव्यथुः सकला येन त्रयो लोकाश्चराचराः ॥

teṣāṁ balavatām āsīn mahāstrāṇāṁ samāgamaḥ । vivyathuḥ sakalā yena trayo lokāś carācarāḥ ॥