196.1MBH-5-196-1
वैशंपायन उवाच । ततः प्रभाते विमले धार्तराष्ट्रेण चोदिताः । दुर्योधनेन राजानः प्रययुः पाण्डवान्प्रति ॥
vaiśaṁpāyana uvāca । tataḥ prabhāte vimale dhārtarāṣṭreṇa coditāḥ । duryodhanena rājānaḥ prayayuḥ pāṇḍavān prati ॥
Udyoga Parva · Adhyaya 5.196
Adhyāya 196
अध्यायः 196
Who speaks here वैशंपायन vaiśaṃpāyana
English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §197–199 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
196.2MBH-5-196-2
आप्लाव्य शुचयः सर्वे स्रग्विणः शुक्लवाससः । गृहीतशस्त्रा ध्वजिनः स्वस्ति वाच्य हुताग्नयः ॥
āplāvya śucayaḥ sarve sragviṇaḥ śuklavāsasaḥ । gr̥hītaśastrā dhvajinaḥ svasti vācya hutāgnayaḥ ॥
196.3MBH-5-196-3
सर्वे वेदविदः शूराः सर्वे सुचरितव्रताः । सर्वे कर्मकृतश्चैव सर्वे चाहवलक्षणाः ॥
sarve vedavidaḥ śūrāḥ sarve sucaritavratāḥ । sarve karmakr̥taś caiva sarve cāhavalakṣaṇāḥ ॥
196.4MBH-5-196-4
आहवेषु पराँल्लोकाञ्जिगीषन्तो महाबलाः । एकाग्रमनसः सर्वे श्रद्दधानाः परस्य च ॥
āhaveṣu parām̐l lokāñ jigīṣanto mahābalāḥ । ekāgramanasaḥ sarve śraddadhānāḥ parasya ca ॥
196.5MBH-5-196-5
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ केकया बाह्लिकैः सह । प्रययुः सर्व एवैते भारद्वाजपुरोगमाः ॥
vindānuvindāv āvantyau kekayā bāhlikaiḥ saha । prayayuḥ sarva evaite bhāradvājapurogamāḥ ॥
196.6MBH-5-196-6
अश्वत्थामा शांतनवः सैन्धवोऽथ जयद्रथः । दाक्षिणात्याः प्रतीच्याश्च पार्वतीयाश्च ये रथाः ॥
aśvatthāmā śāṁtanavaḥ saindhavo ’tha jayadrathaḥ । dākṣiṇātyāḥ pratīcyāś ca pārvatīyāś ca ye rathāḥ ॥
196.7MBH-5-196-7
गान्धारराजः शकुनिः प्राच्योदीच्याश्च सर्वशः । शकाः किराता यवनाः शिबयोऽथ वसातयः ॥
gāndhārarājaḥ śakuniḥ prācyodīcyāś ca sarvaśaḥ । śakāḥ kirātā yavanāḥ śibayo ’tha vasātayaḥ ॥
196.8MBH-5-196-8
स्वैः स्वैरनीकैः सहिताः परिवार्य महारथम् । एते महारथाः सर्वे द्वितीये निर्ययुर्बले ॥
svaiḥ svair anīkaiḥ sahitāḥ parivārya mahāratham । ete mahārathāḥ sarve dvitīye niryayur bale ॥
196.9MBH-5-196-9
कृतवर्मा सहानीकस्त्रिगर्ताश्च महाबलाः । दुर्योधनश्च नृपतिर्भ्रातृभिः परिवारितः ॥
kr̥tavarmā sahānīkas trigartāś ca mahābalāḥ । duryodhanaś ca nr̥patir bhrātr̥bhiḥ parivāritaḥ ॥
196.10MBH-5-196-10
शलो भूरिश्रवाः शल्यः कौसल्योऽथ बृहद्बलः । एते पश्चादवर्तन्त धार्तराष्ट्रपुरोगमाः ॥
śalo bhūriśravāḥ śalyaḥ kausalyo ’tha br̥hadbalaḥ । ete paścād avartanta dhārtarāṣṭrapurogamāḥ ॥
196.11MBH-5-196-11
ते समेन पथा यात्वा योत्स्यमाना महारथाः । कुरुक्षेत्रस्य पश्चार्धे व्यवतिष्ठन्त दंशिताः ॥
te samena pathā yātvā yotsyamānā mahārathāḥ । kurukṣetrasya paścārdhe vyavatiṣṭhanta daṁśitāḥ ॥
196.12MBH-5-196-12
दुर्योधनस्तु शिबिरं कारयामास भारत । यथैव हास्तिनपुरं द्वितीयं समलंकृतम् ॥
duryodhanas tu śibiraṁ kārayām āsa bhārata । yathaiva hāstinapuraṁ dvitīyaṁ samalaṁkr̥tam ॥
196.13MBH-5-196-13
न विशेषं विजानन्ति पुरस्य शिबिरस्य वा । कुशला अपि राजेन्द्र नरा नगरवासिनः ॥
na viśeṣaṁ vijānanti purasya śibirasya vā । kuśalā api rājendra narā nagaravāsinaḥ ॥
196.14MBH-5-196-14
तादृशान्येव दुर्गाणि राज्ञामपि महीपतिः । कारयामास कौरव्यः शतशोऽथ सहस्रशः ॥
tādr̥śāny eva durgāṇi rājñām api mahīpatiḥ । kārayām āsa kauravyaḥ śataśo ’tha sahasraśaḥ ॥
196.15MBH-5-196-15
पञ्चयोजनमुत्सृज्य मण्डलं तद्रणाजिरम् । सेनानिवेशास्ते राजन्नाविशञ्शतसंघशः ॥
pañcayojanam utsr̥jya maṇḍalaṁ tad raṇājiram । senāniveśās te rājann āviśañ śatasaṁghaśaḥ ॥
196.16MBH-5-196-16
तत्र ते पृथिवीपाला यथोत्साहं यथाबलम् । विविशुः शिबिराण्याशु द्रव्यवन्ति सहस्रशः ॥
tatra te pr̥thivīpālā yathotsāhaṁ yathābalam । viviśuḥ śibirāṇy āśu dravyavanti sahasraśaḥ ॥
196.17MBH-5-196-17
तेषां दुर्योधनो राजा ससैन्यानां महात्मनाम् । व्यादिदेश सबाह्यानां भक्ष्यभोज्यमनुत्तमम् ॥
teṣāṁ duryodhano rājā sasainyānāṁ mahātmanām । vyādideśa sabāhyānāṁ bhakṣyabhojyam anuttamam ॥
196.18MBH-5-196-18
सगजाश्वमनुष्याणां ये च शिल्पोपजीविनः । ये चान्येऽनुगतास्तत्र सूतमागधबन्दिनः ॥
sagajāśvamanuṣyāṇāṁ ye ca śilpopajīvinaḥ । ye cānye ’nugatās tatra sūtamāgadhabandinaḥ ॥
196.19MBH-5-196-19
वणिजो गणिका वारा ये चैव प्रेक्षका जनाः । सर्वांस्तान्कौरवो राजा विधिवत्प्रत्यवैक्षत ॥
vaṇijo gaṇikā vārā ye caiva prekṣakā janāḥ । sarvāṁs tān kauravo rājā vidhivat pratyavaikṣata ॥