Mausala Parva · Adhyaya 16.1

Adhyāya 1

अध्यायः 1

Who speaks here वैशंपायन vaiśaṃpāyana

English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §1–2 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.

Text
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
1.1MBH-16-1-1

वैशंपायन उवाच । षट्त्रिंशे त्वथ संप्राप्ते वर्षे कौरवनन्दनः । ददर्श विपरीतानि निमित्तानि युधिष्ठिरः ॥

vaiśaṁpāyana uvāca । ṣaṭtriṁśe tv atha saṁprāpte varṣe kauravanandanaḥ । dadarśa viparītāni nimittāni yudhiṣṭhiraḥ ॥

1.2MBH-16-1-2

ववुर्वाताः सनिर्घाता रूक्षाः शर्करवर्षिणः । अपसव्यानि शकुना मण्डलानि प्रचक्रिरे ॥

vavur vātāḥ sanirghātā rūkṣāḥ śarkaravarṣiṇaḥ । apasavyāni śakunā maṇḍalāni pracakrire ॥

1.3MBH-16-1-3

प्रत्यगूहुर्महानद्यो दिशो नीहारसंवृताः । उल्काश्चाङ्गारवर्षिण्यः प्रपेतुर्गगनाद्भुवि ॥

pratyag ūhur mahānadyo diśo nīhārasaṁvr̥tāḥ । ulkāś cāṅgāravarṣiṇyaḥ prapetur gaganād bhuvi ॥

1.4MBH-16-1-4

आदित्यो रजसा राजन्समवच्छन्नमण्डलः । विरश्मिरुदये नित्यं कबन्धैः समदृश्यत ॥

ādityo rajasā rājan samavacchannamaṇḍalaḥ । viraśmir udaye nityaṁ kabandhaiḥ samadr̥śyata ॥

1.5MBH-16-1-5

परिवेषाश्च दृश्यन्ते दारुणाः चन्द्रसूर्ययोः । त्रिवर्णाः श्यामरूक्षान्तास्तथा भस्मारुणप्रभाः ॥

pariveṣāś ca dr̥śyante dāruṇāḥ candrasūryayoḥ । trivarṇāḥ śyāmarūkṣāntās tathā bhasmāruṇaprabhāḥ ॥

1.6MBH-16-1-6

एते चान्ये च बहव उत्पाता भयशंसिनः । दृश्यन्तेऽहरहो राजन्हृदयोद्वेगकारकाः ॥

ete cānye ca bahava utpātā bhayaśaṁsinaḥ । dr̥śyante ’haraho rājan hr̥dayodvegakārakāḥ ॥

1.7MBH-16-1-7

कस्यचित्त्वथ कालस्य कुरुराजो युधिष्ठिरः । शुश्राव वृष्णिचक्रस्य मौसले कदनं कृतम् ॥

kasya cit tv atha kālasya kururājo yudhiṣṭhiraḥ । śuśrāva vr̥ṣṇicakrasya mausale kadanaṁ kr̥tam ॥

1.8MBH-16-1-8

विमुक्तं वासुदेवं च श्रुत्वा रामं च पाण्डवः । समानीयाब्रवीद्भ्रातॄन्किं करिष्याम इत्युत ॥

vimuktaṁ vāsudevaṁ ca śrutvā rāmaṁ ca pāṇḍavaḥ । samānīyābravīd bhrātr̥̄n kiṁ kariṣyāma ity uta ॥

1.9MBH-16-1-9

परस्परं समासाद्य ब्रह्मदण्डबलात्कृतान् । वृष्णीन्विनष्टांस्ते श्रुत्वा व्यथिताः पाण्डवाभवन् ॥

parasparaṁ samāsādya brahmadaṇḍabalātkr̥tān । vr̥ṣṇīn vinaṣṭāṁs te śrutvā vyathitāḥ pāṇḍavābhavan ॥

1.10MBH-16-1-10

निधनं वासुदेवस्य समुद्रस्येव शोषणम् । वीरा न श्रद्दधुस्तस्य विनाशं शार्ङ्गधन्वनः ॥

nidhanaṁ vāsudevasya samudrasyeva śoṣaṇam । vīrā na śraddadhus tasya vināśaṁ śārṅgadhanvanaḥ ॥

1.11MBH-16-1-11

मौसलं ते परिश्रुत्य दुःखशोकसमन्विताः । विषण्णा हतसंकल्पाः पाण्डवाः समुपाविशन् ॥

mausalaṁ te pariśrutya duḥkhaśokasamanvitāḥ । viṣaṇṇā hatasaṁkalpāḥ pāṇḍavāḥ samupāviśan ॥