वैशंपायन उवाच । आज्ञापयामास ततः सेनां भरतसत्तमः । अर्जुनप्रमुखैर्गुप्तां लोकपालोपमैर्नरैः ॥
vaiśaṁpāyana uvāca । ājñāpayām āsa tataḥ senāṁ bharatasattamaḥ । arjunapramukhair guptāṁ lokapālopamair naraiḥ ॥
Who speaks here वैशंपायन vaiśaṃpāyana
English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §24–26 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.
वैशंपायन उवाच । आज्ञापयामास ततः सेनां भरतसत्तमः । अर्जुनप्रमुखैर्गुप्तां लोकपालोपमैर्नरैः ॥
vaiśaṁpāyana uvāca । ājñāpayām āsa tataḥ senāṁ bharatasattamaḥ । arjunapramukhair guptāṁ lokapālopamair naraiḥ ॥
योगो योग इति प्रीत्या ततः शब्दो महानभूत् । क्रोशतां सादिनां तत्र युज्यतां युज्यतामिति ॥
yogo yoga iti prītyā tataḥ śabdo mahān abhūt । krośatāṁ sādināṁ tatra yujyatāṁ yujyatām iti ॥
केचिद्यानैर्नरा जग्मुः केचिदश्वैर्मनोजवैः । रथैश्च नगराकारैः प्रदीप्तज्वलनोपमैः ॥
ke cid yānair narā jagmuḥ ke cid aśvair manojavaiḥ । rathaiś ca nagarākāraiḥ pradīptajvalanopamaiḥ ॥
गजेन्द्रैश्च तथैवान्ये केचिदुष्ट्रैर्नराधिप । पदातिनस्तथैवान्ये नखरप्रासयोधिनः ॥
gajendraiś ca tathaivānye ke cid uṣṭrair narādhipa । padātinas tathaivānye nakharaprāsayodhinaḥ ॥
पौरजानपदाश्चैव यानैर्बहुविधैस्तथा । अन्वयुः कुरुराजानं धृतराष्ट्रदिदृक्षया ॥
paurajānapadāś caiva yānair bahuvidhais tathā । anvayuḥ kururājānaṁ dhr̥tarāṣṭradidr̥kṣayā ॥
स चापि राजवचनादाचार्यो गौतमः कृपः । सेनामादाय सेनानी प्रययावाश्रमं प्रति ॥
sa cāpi rājavacanād ācāryo gautamaḥ kr̥paḥ । senām ādāya senānī prayayāv āśramaṁ prati ॥
ततो द्विजैर्वृतः श्रीमान्कुरुराजो युधिष्ठिरः । संस्तूयमानो बहुभिः सूतमागधबन्दिभिः ॥
tato dvijair vr̥taḥ śrīmān kururājo yudhiṣṭhiraḥ । saṁstūyamāno bahubhiḥ sūtamāgadhabandibhiḥ ॥
पाण्डुरेणातपत्रेण ध्रियमाणेन मूर्धनि । रथानीकेन महता निर्ययौ कुरुनन्दनः ॥
pāṇḍureṇātapatreṇa dhriyamāṇena mūrdhani । rathānīkena mahatā niryayau kurunandanaḥ ॥
गजैश्चाचलसंकाशैर्भीमकर्मा वृकोदरः । सज्जयन्त्रायुधोपेतैः प्रययौ मारुतात्मजः ॥
gajaiś cācalasaṁkāśair bhīmakarmā vr̥kodaraḥ । sajjayantrāyudhopetaiḥ prayayau mārutātmajaḥ ॥
माद्रीपुत्रावपि तथा हयारोहैः सुसंवृतौ । जग्मतुः प्रीतिजननौ संनद्धकवचध्वजौ ॥
mādrīputrāv api tathā hayārohaiḥ susaṁvr̥tau । jagmatuḥ prītijananau saṁnaddhakavacadhvajau ॥
अर्जुनश्च महातेजा रथेनादित्यवर्चसा । वशी श्वेतैर्हयैर्दिव्यैर्युक्तेनान्वगमन्नृपम् ॥
arjunaś ca mahātejā rathenādityavarcasā । vaśī śvetair hayair divyair yuktenānvagaman nr̥pam ॥
द्रौपदीप्रमुखाश्चापि स्त्रीसंघाः शिबिकागताः । स्त्र्यध्यक्षयुक्ताः प्रययुर्विसृजन्तोऽमितं वसु ॥
draupadīpramukhāś cāpi strīsaṁghāḥ śibikāgatāḥ । stryadhyakṣayuktāḥ prayayur visr̥janto ’mitaṁ vasu ॥
समृद्धनरनागाश्वं वेणुवीणानिनादितम् । शुशुभे पाण्डवं सैन्यं तत्तदा भरतर्षभ ॥
samr̥ddhanaranāgāśvaṁ veṇuvīṇānināditam । śuśubhe pāṇḍavaṁ sainyaṁ tat tadā bharatarṣabha ॥
नदीतीरेषु रम्येषु सरत्सु च विशां पते । वासान्कृत्वा क्रमेणाथ जग्मुस्ते कुरुपुंगवाः ॥
nadītīreṣu ramyeṣu saratsu ca viśāṁ pate । vāsān kr̥tvā krameṇātha jagmus te kurupuṁgavāḥ ॥
युयुत्सुश्च महातेजा धौम्यश्चैव पुरोहितः । युधिष्ठिरस्य वचनात्पुरगुप्तिं प्रचक्रतुः ॥
yuyutsuś ca mahātejā dhaumyaś caiva purohitaḥ । yudhiṣṭhirasya vacanāt puraguptiṁ pracakratuḥ ॥
ततो युधिष्ठिरो राजा कुरुक्षेत्रमवातरत् । क्रमेणोत्तीर्य यमुनां नदीं परमपावनीम् ॥
tato yudhiṣṭhiro rājā kurukṣetram avātarat । krameṇottīrya yamunāṁ nadīṁ paramapāvanīm ॥
स ददर्शाश्रमं दूराद्राजर्षेस्तस्य धीमतः । शतयूपस्य कौरव्य धृतराष्ट्रस्य चैव ह ॥
sa dadarśāśramaṁ dūrād rājarṣes tasya dhīmataḥ । śatayūpasya kauravya dhr̥tarāṣṭrasya caiva ha ॥
ततः प्रमुदितः सर्वो जनस्तद्वनमञ्जसा । विवेश सुमहानादैरापूर्य भरतर्षभ ॥
tataḥ pramuditaḥ sarvo janas tad vanam añjasā । viveśa sumahānādair āpūrya bharatarṣabha ॥