Adhyāya 26

वैशंपायन उवाच । ततस्तस्मिन्मुनिश्रेष्ठा राजानं द्रष्टुमभ्ययुः । नारदः पर्वतश्चैव देवलश्च महातपाः ॥

vaiśaṁpāyana uvāca । tatas tasmin muniśreṣṭhā rājānaṁ draṣṭum abhyayuḥ । nāradaḥ parvataś caiva devalaś ca mahātapāḥ ॥

द्वैपायनः सशिष्यश्च सिद्धाश्चान्ये मनीषिणः । शतयूपश्च राजर्षिर्वृद्धः परमधार्मिकः ॥

dvaipāyanaḥ saśiṣyaś ca siddhāś cānye manīṣiṇaḥ । śatayūpaś ca rājarṣir vr̥ddhaḥ paramadhārmikaḥ ॥

तेषां कुन्ती महाराज पूजां चक्रे यथाविधि । ते चापि तुतुषुस्तस्यास्तापसाः परिचर्यया ॥

teṣāṁ kuntī mahārāja pūjāṁ cakre yathāvidhi । te cāpi tutuṣus tasyās tāpasāḥ paricaryayā ॥

तत्र धर्म्याः कथास्तात चक्रुस्ते परमर्षयः । रमयन्तो महात्मानं धृतराष्ट्रं जनाधिपम् ॥

tatra dharmyāḥ kathās tāta cakrus te paramarṣayaḥ । ramayanto mahātmānaṁ dhr̥tarāṣṭraṁ janādhipam ॥

कथान्तरे तु कस्मिंश्चिद्देवर्षिर्नारदस्तदा । कथामिमामकथयत्सर्वप्रत्यक्षदर्शिवान् ॥

kathāntare tu kasmiṁś cid devarṣir nāradas tadā । kathām imām akathayat sarvapratyakṣadarśivān ॥

पुरा प्रजापतिसमो राजासीदकुतोभयः । सहस्रचित्य इत्युक्तः शतयूपपितामहः ॥

purā prajāpatisamo rājāsīd akutobhayaḥ । sahasracitya ity uktaḥ śatayūpapitāmahaḥ ॥

स पुत्रे राज्यमासज्य ज्येष्ठे परमधार्मिके । सहस्रचित्यो धर्मात्मा प्रविवेश वनं नृपः ॥

sa putre rājyam āsajya jyeṣṭhe paramadhārmike । sahasracityo dharmātmā praviveśa vanaṁ nr̥paḥ ॥

स गत्वा तपसः पारं दीप्तस्य स नराधिपः । पुरंदरस्य संस्थानं प्रतिपेदे महामनाः ॥

sa gatvā tapasaḥ pāraṁ dīptasya sa narādhipaḥ । puraṁdarasya saṁsthānaṁ pratipede mahāmanāḥ ॥

दृष्टपूर्वः स बहुशो राजन्संपतता मया । महेन्द्रसदने राजा तपसा दग्धकिल्बिषः ॥

dr̥ṣṭapūrvaḥ sa bahuśo rājan saṁpatatā mayā । mahendrasadane rājā tapasā dagdhakilbiṣaḥ ॥

तथा शैलालयो राजा भगदत्तपितामहः । तपोबलेनैव नृपो महेन्द्रसदनं गतः ॥

tathā śailālayo rājā bhagadattapitāmahaḥ । tapobalenaiva nr̥po mahendrasadanaṁ gataḥ ॥

तथा पृषध्रो नामासीद्राजा वज्रधरोपमः । स चापि तपसा लेभे नाकपृष्ठमितो नृपः ॥

tathā pr̥ṣadhro nāmāsīd rājā vajradharopamaḥ । sa cāpi tapasā lebhe nākapr̥ṣṭham ito nr̥paḥ ॥

अस्मिन्नरण्ये नृपते मान्धातुरपि चात्मजः । पुरुकुत्सो नृपः सिद्धिं महतीं समवाप्तवान् ॥

asminn araṇye nr̥pate māndhātur api cātmajaḥ । purukutso nr̥paḥ siddhiṁ mahatīṁ samavāptavān ॥

भार्या समभवद्यस्य नर्मदा सरितां वरा । सोऽस्मिन्नरण्ये नृपतिस्तपस्तप्त्वा दिवं गतः ॥

bhāryā samabhavad yasya narmadā saritāṁ varā । so ’sminn araṇye nr̥patis tapas taptvā divaṁ gataḥ ॥

शशलोमा च नामासीद्राजा परमधार्मिकः । स चाप्यस्मिन्वने तप्त्वा तपो दिवमवाप्तवान् ॥

śaśalomā ca nāmāsīd rājā paramadhārmikaḥ । sa cāpy asmin vane taptvā tapo divam avāptavān ॥

द्वैपायनप्रसादाच्च त्वमपीदं तपोवनम् । राजन्नवाप्य दुष्प्रापां सिद्धिमग्र्यां गमिष्यसि ॥

dvaipāyanaprasādāc ca tvam apīdaṁ tapovanam । rājann avāpya duṣprāpāṁ siddhim agryāṁ gamiṣyasi ॥

त्वं चापि राजशार्दूल तपसोऽन्ते श्रिया वृतः । गान्धारीसहितो गन्ता गतिं तेषां महात्मनाम् ॥

tvaṁ cāpi rājaśārdūla tapaso ’nte śriyā vr̥taḥ । gāndhārīsahito gantā gatiṁ teṣāṁ mahātmanām ॥

पाण्डुः स्मरति नित्यं च बलहन्तुः समीपतः । त्वां सदैव महीपाल स त्वां श्रेयसि योक्ष्यति ॥

pāṇḍuḥ smarati nityaṁ ca balahantuḥ samīpataḥ । tvāṁ sadaiva mahīpāla sa tvāṁ śreyasi yokṣyati ॥

तव शुश्रूषया चैव गान्धार्याश्च यशस्विनी । भर्तुः सलोकतां कुन्ती गमिष्यति वधूस्तव ॥

tava śuśrūṣayā caiva gāndhāryāś ca yaśasvinī । bhartuḥ salokatāṁ kuntī gamiṣyati vadhūs tava ॥

युधिष्ठिरस्य जननी स हि धर्मः सनातनः । वयमेतत्प्रपश्यामो नृपते दिव्यचक्षुषा ॥

yudhiṣṭhirasya jananī sa hi dharmaḥ sanātanaḥ । vayam etat prapaśyāmo nr̥pate divyacakṣuṣā ॥

प्रवेक्ष्यति महात्मानं विदुरश्च युधिष्ठिरम् । संजयस्त्वदनुध्यानात्पूतः स्वर्गमवाप्स्यति ॥

pravekṣyati mahātmānaṁ viduraś ca yudhiṣṭhiram । saṁjayas tvadanudhyānāt pūtaḥ svargam avāpsyati ॥

एतच्छ्रुत्वा कौरवेन्द्रो महात्मा; सहैव पत्न्या प्रीतिमान्प्रत्यगृह्णात् । विद्वान्वाक्यं नारदस्य प्रशस्य; चक्रे पूजां चातुलां नारदाय ॥

etac chrutvā kauravendro mahātmā; sahaiva patnyā prītimān pratyagr̥hṇāt । vidvān vākyaṁ nāradasya praśasya; cakre pūjāṁ cātulāṁ nāradāya ॥

तथा सर्वे नारदं विप्रसंघाः; संपूजयामासुरतीव राजन् । राज्ञः प्रीत्या धृतराष्ट्रस्य ते वै; पुनः पुनः समहृष्टास्तदानीम् ॥

tathā sarve nāradaṁ viprasaṁghāḥ; saṁpūjayām āsur atīva rājan । rājñaḥ prītyā dhr̥tarāṣṭrasya te vai; punaḥ punaḥ samahr̥ṣṭās tadānīm ॥