31.1MBH-1-31-1
शौनक उवाच । भुजंगमानां शापस्य मात्रा चैव सुतेन च । विनतायास्त्वया प्रोक्तं कारणं सूतनन्दन ॥
śaunaka uvāca । bhujaṁgamānāṁ śāpasya mātrā caiva sutena ca । vinatāyās tvayā proktaṁ kāraṇaṁ sūtanandana ॥
Ādi Parva · Adhyaya 1.31
Adhyāya 31
अध्यायः 31
Who speaks here शौनक śaunaka · सूत sūta
English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §34–36 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
31.2MBH-1-31-2
वरप्रदानं भर्त्रा च कद्रूविनतयोस्तथा । नामनी चैव ते प्रोक्ते पक्षिणोर्वैनतेययोः ॥
varapradānaṁ bhartrā ca kadrūvinatayos tathā । nāmanī caiva te prokte pakṣiṇor vainateyayoḥ ॥
31.3MBH-1-31-3
पन्नगानां तु नामानि न कीर्तयसि सूतज । प्राधान्येनापि नामानि श्रोतुमिच्छामहे वयम् ॥
pannagānāṁ tu nāmāni na kīrtayasi sūtaja । prādhānyenāpi nāmāni śrotum icchāmahe vayam ॥
31.4MBH-1-31-4
सूत उवाच । बहुत्वान्नामधेयानि भुजगानां तपोधन । न कीर्तयिष्ये सर्वेषां प्राधान्येन तु मे शृणु ॥
sūta uvāca । bahutvān nāmadheyāni bhujagānāṁ tapodhana । na kīrtayiṣye sarveṣāṁ prādhānyena tu me śr̥ṇu ॥
31.5MBH-1-31-5
शेषः प्रथमतो जातो वासुकिस्तदनन्तरम् । ऐरावतस्तक्षकश्च कर्कोटकधनंजयौ ॥
śeṣaḥ prathamato jāto vāsukis tadanantaram । airāvatas takṣakaś ca karkoṭakadhanaṁjayau ॥
31.6MBH-1-31-6
कालियो मणिनागश्च नागश्चापूरणस्तथा । नागस्तथा पिञ्जरक एलापत्रोऽथ वामनः ॥
kāliyo maṇināgaś ca nāgaś cāpūraṇas tathā । nāgas tathā piñjaraka elāpatro ’tha vāmanaḥ ॥
31.7MBH-1-31-7
नीलानीलौ तथा नागौ कल्माषशबलौ तथा । आर्यकश्चादिकश्चैव नागश्च शलपोतकः ॥
nīlānīlau tathā nāgau kalmāṣaśabalau tathā । āryakaś cādikaś caiva nāgaś ca śalapotakaḥ ॥
31.8MBH-1-31-8
सुमनोमुखो दधिमुखस्तथा विमलपिण्डकः । आप्तः कोटनकश्चैव शङ्खो वालशिखस्तथा ॥
sumanomukho dadhimukhas tathā vimalapiṇḍakaḥ । āptaḥ koṭanakaś caiva śaṅkho vālaśikhas tathā ॥
31.9MBH-1-31-9
निष्ठ्यूनको हेमगुहो नहुषः पिङ्गलस्तथा । बाह्यकर्णो हस्तिपदस्तथा मुद्गरपिण्डकः ॥
niṣṭhyūnako hemaguho nahuṣaḥ piṅgalas tathā । bāhyakarṇo hastipadas tathā mudgarapiṇḍakaḥ ॥
31.10MBH-1-31-10
कम्बलाश्वतरौ चापि नागः कालीयकस्तथा । वृत्तसंवर्तकौ नागौ द्वौ च पद्माविति श्रुतौ ॥
kambalāśvatarau cāpi nāgaḥ kālīyakas tathā । vr̥ttasaṁvartakau nāgau dvau ca padmāv iti śrutau ॥
31.11MBH-1-31-11
नागः शङ्खनकश्चैव तथा च स्फण्डकोऽपरः । क्षेमकश्च महानागो नागः पिण्डारकस्तथा ॥
nāgaḥ śaṅkhanakaś caiva tathā ca sphaṇḍako ’paraḥ । kṣemakaś ca mahānāgo nāgaḥ piṇḍārakas tathā ॥
31.12MBH-1-31-12
करवीरः पुष्पदंष्ट्र एळको बिल्वपाण्डुकः । मूषकादः शङ्खशिराः पूर्णदंष्ट्रो हरिद्रकः ॥
karavīraḥ puṣpadaṁṣṭra eḷako bilvapāṇḍukaḥ । mūṣakādaḥ śaṅkhaśirāḥ pūrṇadaṁṣṭro haridrakaḥ ॥
31.13MBH-1-31-13
अपराजितो ज्योतिकश्च पन्नगः श्रीवहस्तथा । कौरव्यो धृतराष्ट्रश्च पुष्करः शल्यकस्तथा ॥
aparājito jyotikaś ca pannagaḥ śrīvahas tathā । kauravyo dhr̥tarāṣṭraś ca puṣkaraḥ śalyakas tathā ॥
31.14MBH-1-31-14
विरजाश्च सुबाहुश्च शालिपिण्डश्च वीर्यवान् । हस्तिभद्रः पिठरको मुखरः कोणवासनः ॥
virajāś ca subāhuś ca śālipiṇḍaś ca vīryavān । hastibhadraḥ piṭharako mukharaḥ koṇavāsanaḥ ॥
31.15MBH-1-31-15
कुञ्जरः कुररश्चैव तथा नागः प्रभाकरः । कुमुदः कुमुदाक्षश्च तित्तिरिर्हलिकस्तथा । कर्कराकर्करौ चोभौ कुण्डोदरमहोदरौ ॥
kuñjaraḥ kuraraś caiva tathā nāgaḥ prabhākaraḥ । kumudaḥ kumudākṣaś ca tittirir halikas tathā । karkarākarkarau cobhau kuṇḍodaramahodarau ॥
31.16MBH-1-31-16
एते प्राधान्यतो नागाः कीर्तिता द्विजसत्तम । बहुत्वान्नामधेयानामितरे न प्रकीर्तिताः ॥
ete prādhānyato nāgāḥ kīrtitā dvijasattama । bahutvān nāmadheyānām itare na prakīrtitāḥ ॥
31.17MBH-1-31-17
एतेषां प्रसवो यश्च प्रसवस्य च संततिः । असंख्येयेति मत्वा तान्न ब्रवीमि द्विजोत्तम ॥
eteṣāṁ prasavo yaś ca prasavasya ca saṁtatiḥ । asaṁkhyeyeti matvā tān na bravīmi dvijottama ॥
31.18MBH-1-31-18
बहूनीह सहस्राणि प्रयुतान्यर्बुदानि च । अशक्यान्येव संख्यातुं भुजगानां तपोधन ॥
bahūnīha sahasrāṇi prayutāny arbudāni ca । aśakyāny eva saṁkhyātuṁ bhujagānāṁ tapodhana ॥