Sarga 41

विसृज्य च महाबाहुर्ऋक्षवानरराक्षसान् । भ्रातृभिः सहितो रामः प्रमुमोद सुखं सुखी ।। ७.४१. ॥

visṛjya ca mahābāhurṛkṣavānararākṣasān | bhrātṛbhiḥ sahito rāmaḥ pramumoda sukhaṃ sukhī || 7.41. ||

अथापराह्णसमये भ्रातृभिः सह राघवः । शुश्राव मधुरां वाणीमन्तरिक्षात् प्रभाषिताम् ।। ७.४१. ॥

athāparāhṇasamaye bhrātṛbhiḥ saha rāghavaḥ | śuśrāva madhurāṃ vāṇīmantarikṣāt prabhāṣitām || 7.41. ||

सौम्य राम निरीक्षस्व सौम्येन वदनेन माम् । कुबेरभवनात्प्राप्तं विद्धि मां पुष्पकं प्रभो ।। ७.४१. ॥

saumya rāma nirīkṣasva saumyena vadanena mām | kuberabhavanātprāptaṃ viddhi māṃ puṣpakaṃ prabho || 7.41. ||

तव शासनमाज्ञाय गतो ऽस्मि भवनं प्रति । उपस्थातुं नरश्रेष्ठ स च मां प्रत्यभाषत ।। ७.४१. ॥

tava śāsanamājñāya gato 'smi bhavanaṃ prati | upasthātuṃ naraśreṣṭha sa ca māṃ pratyabhāṣata || 7.41. ||

निर्जितस्त्वं नरेन्द्रेण राघवेण महात्मना । निहत्य युधि दुर्धर्षं रावणं राक्षसेश्वरम् ।। ७.४१. ॥

nirjitastvaṃ narendreṇa rāghaveṇa mahātmanā | nihatya yudhi durdharṣaṃ rāvaṇaṃ rākṣaseśvaram || 7.41. ||

ममापि परमा प्रीतर्हते तस्मिन्दुरात्मनि । रावणे सगणे चैव सपुत्रे सहबान्धवे ।। ७.४१. ॥

mamāpi paramā prītarhate tasmindurātmani | rāvaṇe sagaṇe caiva saputre sahabāndhave || 7.41. ||

स त्वं रामेण लङ्कायां निर्जितः परमात्मना । वह सौम्य तमेव त्वमहमाज्ञापयामि ते ।। ७.४१. ॥

sa tvaṃ rāmeṇa laṅkāyāṃ nirjitaḥ paramātmanā | vaha saumya tameva tvamahamājñāpayāmi te || 7.41. ||

परमो ह्येष मे कामो यत्त्वं राघवनन्दनम् । वहेर्लोकस्य संयानं गच्छस्व विगतज्वरः ।। ७.४१. ॥

paramo hyeṣa me kāmo yattvaṃ rāghavanandanam | vaherlokasya saṃyānaṃ gacchasva vigatajvaraḥ || 7.41. ||

सो ऽहं शासनमाज्ञाय धनदस्य महात्मनः । त्वत्सकाशमनुप्राप्तो निर्विशङ्कः प्रतीक्ष माम् ।। ७.४१. ॥

so 'haṃ śāsanamājñāya dhanadasya mahātmanaḥ | tvatsakāśamanuprāpto nirviśaṅkaḥ pratīkṣa mām || 7.41. ||

अदृष्यः सर्वभूतानां सर्वेषां धनदाज्ञया । चराम्यहं प्रभावेण तवाज्ञां परिपालयन् ।। ७.४१. ॥

adṛṣyaḥ sarvabhūtānāṃ sarveṣāṃ dhanadājñayā | carāmyahaṃ prabhāveṇa tavājñāṃ paripālayan || 7.41. ||

एवमुक्तस्तदा रामः पुष्पकेण महाबलः । उवाच पुष्पकं दृष्ट्वा विमानं पुनरागतम् ।। ७.४१. ॥

evamuktastadā rāmaḥ puṣpakeṇa mahābalaḥ | uvāca puṣpakaṃ dṛṣṭvā vimānaṃ punarāgatam || 7.41. ||

यद्येवं स्वागतं ते ऽस्तु विमानवर पुष्पक । आनुकूल्याद्धनेशस्य वृत्तदोषो न नो भवेत् ।। ७.४१. ॥

yadyevaṃ svāgataṃ te 'stu vimānavara puṣpaka | ānukūlyāddhaneśasya vṛttadoṣo na no bhavet || 7.41. ||

लाजैश्चैव तथा पुष्पैर्धूपैश्चैव सुगन्धिभिः । पूजयित्वा महाबाहू राघवः पुष्पकं तदा ।। ७.४१. ॥

lājaiścaiva tathā puṣpairdhūpaiścaiva sugandhibhiḥ | pūjayitvā mahābāhū rāghavaḥ puṣpakaṃ tadā || 7.41. ||

गम्यतामिति चोवाच आगच्छ त्वं स्मरे यदा । सिद्धानां च गतौ सौम्य मा विषादेन योजय । प्रतिघातश्च ते मा भूद्यथेष्टं गच्छतो दिशः ।। ७.४१. ॥

gamyatāmiti covāca āgaccha tvaṃ smare yadā | siddhānāṃ ca gatau saumya mā viṣādena yojaya | pratighātaśca te mā bhūdyatheṣṭaṃ gacchato diśaḥ || 7.41. ||

एवमस्त्विति रामेण पूजयित्वा विसर्जितम् । अभिप्रेतां दिशं तस्मात्प्रायात्तत्पुष्पकं तदा ।। ७.४१. ॥

evamastviti rāmeṇa pūjayitvā visarjitam | abhipretāṃ diśaṃ tasmātprāyāttatpuṣpakaṃ tadā || 7.41. ||

एवमन्तर्हिते तस्मिन्पुष्पके सुकृतात्मनि । भरतः प्राञ्जलिर्वाक्यमुवाच रघुनन्दनम् ।। ७.४१. ॥

evamantarhite tasminpuṣpake sukṛtātmani | bharataḥ prāñjalirvākyamuvāca raghunandanam || 7.41. ||

विविधात्मनि दृश्यन्ते त्वयि वीर प्रशासति । अमानुषाणां सत्त्वानां व्याहृतानि मुहुर्मुहुः ।। ७.४१. ॥

vividhātmani dṛśyante tvayi vīra praśāsati | amānuṣāṇāṃ sattvānāṃ vyāhṛtāni muhurmuhuḥ || 7.41. ||

अनामयश्च सत्वानां साग्रो मासो गतो ह्ययम् । जीर्णानामपि सत्त्वानां मृत्युर्नायाति राघव ।। ७.४१. ॥

anāmayaśca satvānāṃ sāgro māso gato hyayam | jīrṇānāmapi sattvānāṃ mṛtyurnāyāti rāghava || 7.41. ||

अरोगप्रसवा नार्यो वपुष्मन्तो हि मानवाः । हर्षश्चाभ्यधिको राजञ्जनस्य पुरवासिनः ।। ७.४१. ॥

arogaprasavā nāryo vapuṣmanto hi mānavāḥ | harṣaścābhyadhiko rājañjanasya puravāsinaḥ || 7.41. ||

काले वर्षति पर्जन्यः पातयन्नमृतं पयः । वाताश्चापि प्रवान्त्येते स्पर्शयुक्ताः सुखाः शिवाः ।। ७.४१. ॥

kāle varṣati parjanyaḥ pātayannamṛtaṃ payaḥ | vātāścāpi pravāntyete sparśayuktāḥ sukhāḥ śivāḥ || 7.41. ||

ईदृशो ऽनश्वरो राजा भवेदिति नरेश्वरः । कथयन्ति पुरे राजन्पौरजानपदास्तथा ।। ७.४१. ॥

īdṛśo 'naśvaro rājā bhavediti nareśvaraḥ | kathayanti pure rājanpaurajānapadāstathā || 7.41. ||

एता वाचः सुमधुरा भरतेन समीरिताः । श्रुत्वा रामो मुदा युक्तो बभूव नृपसत्तमः ।। ७.४१. ॥

etā vācaḥ sumadhurā bharatena samīritāḥ | śrutvā rāmo mudā yukto babhūva nṛpasattamaḥ || 7.41. ||