216.1MBH-3-216-1
मार्कण्डेय उवाच । ग्रहाः सोपग्रहाश्चैव ऋषयो मातरस्तथा । हुताशनमुखाश्चापि दीप्ताः पारिषदां गणाः ॥
mārkaṇḍeya uvāca । grahāḥ sopagrahāś caiva r̥ṣayo mātaras tathā । hutāśanamukhāś cāpi dīptāḥ pāriṣadāṁ gaṇāḥ ॥
Vana Parva · Adhyaya 3.216
Adhyāya 216
अध्यायः 216
Who speaks here मार्कण्डेय mārkaṇḍeya
English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §225–227 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
216.2MBH-3-216-2
एते चान्ये च बहवो घोरास्त्रिदिववासिनः । परिवार्य महासेनं स्थिता मातृगणैः सह ॥
ete cānye ca bahavo ghorās tridivavāsinaḥ । parivārya mahāsenaṁ sthitā mātr̥gaṇaiḥ saha ॥
216.3MBH-3-216-3
संदिग्धं विजयं दृष्ट्वा विजयेप्सुः सुरेश्वरः । आरुह्यैरावतस्कन्धं प्रययौ दैवतैः सह । विजिघांसुर्महासेनमिन्द्रस्तूर्णतरं ययौ ॥
saṁdigdhaṁ vijayaṁ dr̥ṣṭvā vijayepsuḥ sureśvaraḥ । āruhyairāvataskandhaṁ prayayau daivataiḥ saha । vijighāṁsur mahāsenam indras tūrṇataraṁ yayau ॥
216.4MBH-3-216-4
उग्रं तच्च महावेगं देवानीकं महाप्रभम् । विचित्रध्वजसंनाहं नानावाहनकार्मुकम् । प्रवराम्बरसंवीतं श्रिया जुष्टमलंकृतम् ॥
ugraṁ tac ca mahāvegaṁ devānīkaṁ mahāprabham । vicitradhvajasaṁnāhaṁ nānāvāhanakārmukam । pravarāmbarasaṁvītaṁ śriyā juṣṭam alaṁkr̥tam ॥
216.5MBH-3-216-5
विजिघांसुं तदायान्तं कुमारः शक्रमभ्ययात् । विनदन्पथि शक्रस्तु द्रुतं याति महाबलः । संहर्षयन्देवसेनां जिघांसुः पावकात्मजम् ॥
vijighāṁsuṁ tadāyāntaṁ kumāraḥ śakram abhyayāt । vinadan pathi śakras tu drutaṁ yāti mahābalaḥ । saṁharṣayan devasenāṁ jighāṁsuḥ pāvakātmajam ॥
216.6MBH-3-216-6
संपूज्यमानस्त्रिदशैस्तथैव परमर्षिभिः । समीपमुपसंप्राप्तः कार्त्तिकेयस्य वासवः ॥
saṁpūjyamānas tridaśais tathaiva paramarṣibhiḥ । samīpam upasaṁprāptaḥ kārttikeyasya vāsavaḥ ॥
216.7MBH-3-216-7
सिंहनादं ततश्चक्रे देवेशः सहितः सुरैः । गुहोऽपि शब्दं तं श्रुत्वा व्यनदत्सागरो यथा ॥
siṁhanādaṁ tataś cakre deveśaḥ sahitaḥ suraiḥ । guho ’pi śabdaṁ taṁ śrutvā vyanadat sāgaro yathā ॥
216.8MBH-3-216-8
तस्य शब्देन महता समुद्धूतोदधिप्रभम् । बभ्राम तत्र तत्रैव देवसैन्यमचेतनम् ॥
tasya śabdena mahatā samuddhūtodadhiprabham । babhrāma tatra tatraiva devasainyam acetanam ॥
216.9MBH-3-216-9
जिघांसूनुपसंप्राप्तान्देवान्दृष्ट्वा स पावकिः । विससर्ज मुखात्क्रुद्धः प्रवृद्धाः पावकार्चिषः । ता देवसैन्यान्यदहन्वेष्टमानानि भूतले ॥
jighāṁsūn upasaṁprāptān devān dr̥ṣṭvā sa pāvakiḥ । visasarja mukhāt kruddhaḥ pravr̥ddhāḥ pāvakārciṣaḥ । tā devasainyāny adahan veṣṭamānāni bhūtale ॥
216.10MBH-3-216-10
ते प्रदीप्तशिरोदेहाः प्रदीप्तायुधवाहनाः । प्रच्युताः सहसा भान्ति चित्रास्तारागणा इव ॥
te pradīptaśirodehāḥ pradīptāyudhavāhanāḥ । pracyutāḥ sahasā bhānti citrās tārāgaṇā iva ॥
216.11MBH-3-216-11
दह्यमानाः प्रपन्नास्ते शरणं पावकात्मजम् । देवा वज्रधरं त्यक्त्वा ततः शान्तिमुपागताः ॥
dahyamānāḥ prapannās te śaraṇaṁ pāvakātmajam । devā vajradharaṁ tyaktvā tataḥ śāntim upāgatāḥ ॥
216.12MBH-3-216-12
त्यक्तो देवैस्ततः स्कन्दे वज्रं शक्रोऽभ्यवासृजत् । तद्विसृष्टं जघानाशु पार्श्वं स्कन्दस्य दक्षिणम् । बिभेद च महाराज पार्श्वं तस्य महात्मनः ॥
tyakto devais tataḥ skande vajraṁ śakro ’bhyavāsr̥jat । tad visr̥ṣṭaṁ jaghānāśu pārśvaṁ skandasya dakṣiṇam । bibheda ca mahārāja pārśvaṁ tasya mahātmanaḥ ॥
216.13MBH-3-216-13
वज्रप्रहारात्स्कन्दस्य संजातः पुरुषोऽपरः । युवा काञ्चनसंनाहः शक्तिधृग्दिव्यकुण्डलः । यद्वज्रविशनाज्जातो विशाखस्तेन सोऽभवत् ॥
vajraprahārāt skandasya saṁjātaḥ puruṣo ’paraḥ । yuvā kāñcanasaṁnāhaḥ śaktidhr̥g divyakuṇḍalaḥ । yad vajraviśanāj jāto viśākhas tena so ’bhavat ॥
216.14MBH-3-216-14
तं जातमपरं दृष्ट्वा कालानलसमद्युतिम् । भयादिन्द्रस्ततः स्कन्दं प्राञ्जलिः शरणं गतः ॥
taṁ jātam aparaṁ dr̥ṣṭvā kālānalasamadyutim । bhayād indras tataḥ skandaṁ prāñjaliḥ śaraṇaṁ gataḥ ॥
216.15MBH-3-216-15
तस्याभयं ददौ स्कन्दः सहसैन्यस्य सत्तम । ततः प्रहृष्टास्त्रिदशा वादित्राण्यभ्यवादयन् ॥
tasyābhayaṁ dadau skandaḥ sahasainyasya sattama । tataḥ prahr̥ṣṭās tridaśā vāditrāṇy abhyavādayan ॥