171.1MBH-5-171-1
भीष्म उवाच । ततोऽहं भरतश्रेष्ठ मातरं वीरमातरम् । अभिगम्योपसंगृह्य दाशेयीमिदमब्रुवम् ॥
bhīṣma uvāca । tato ’haṁ bharataśreṣṭha mātaraṁ vīramātaram । abhigamyopasaṁgr̥hya dāśeyīm idam abruvam ॥
Udyoga Parva · Adhyaya 5.171
Adhyāya 171
अध्यायः 171
Who speaks here भीष्म bhīṣma
English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §174–176 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
171.2MBH-5-171-2
इमाः काशिपतेः कन्या मया निर्जित्य पार्थिवान् । विचित्रवीर्यस्य कृते वीर्यशुल्का उपार्जिताः ॥
imāḥ kāśipateḥ kanyā mayā nirjitya pārthivān । vicitravīryasya kr̥te vīryaśulkā upārjitāḥ ॥
171.3MBH-5-171-3
ततो मूर्धन्युपाघ्राय पर्यश्रुनयना नृप । आह सत्यवती हृष्टा दिष्ट्या पुत्र जितं त्वया ॥
tato mūrdhany upāghrāya paryaśrunayanā nr̥pa । āha satyavatī hr̥ṣṭā diṣṭyā putra jitaṁ tvayā ॥
171.4MBH-5-171-4
सत्यवत्यास्त्वनुमते विवाहे समुपस्थिते । उवाच वाक्यं सव्रीडा ज्येष्ठा काशिपतेः सुता ॥
satyavatyās tv anumate vivāhe samupasthite । uvāca vākyaṁ savrīḍā jyeṣṭhā kāśipateḥ sutā ॥
171.5MBH-5-171-5
भीष्म त्वमसि धर्मज्ञः सर्वशास्त्रविशारदः । श्रुत्वा च धर्म्यं वचनं मह्यं कर्तुमिहार्हसि ॥
bhīṣma tvam asi dharmajñaḥ sarvaśāstraviśāradaḥ । śrutvā ca dharmyaṁ vacanaṁ mahyaṁ kartum ihārhasi ॥
171.6MBH-5-171-6
मया शाल्वपतिः पूर्वं मनसाभिवृतो वरः । तेन चास्मि वृता पूर्वं रहस्यविदिते पितुः ॥
mayā śālvapatiḥ pūrvaṁ manasābhivr̥to varaḥ । tena cāsmi vr̥tā pūrvaṁ rahasy avidite pituḥ ॥
171.7MBH-5-171-7
कथं मामन्यकामां त्वं राजञ्शास्त्रमधीत्य वै । वासयेथा गृहे भीष्म कौरवः सन्विशेषतः ॥
kathaṁ mām anyakāmāṁ tvaṁ rājañ śāstram adhītya vai । vāsayethā gr̥he bhīṣma kauravaḥ san viśeṣataḥ ॥
171.8MBH-5-171-8
एतद्बुद्ध्या विनिश्चित्य मनसा भरतर्षभ । यत्क्षमं ते महाबाहो तदिहारब्धुमर्हसि ॥
etad buddhyā viniścitya manasā bharatarṣabha । yat kṣamaṁ te mahābāho tad ihārabdhum arhasi ॥
171.9MBH-5-171-9
स मां प्रतीक्षते व्यक्तं शाल्वराजो विशां पते । कृपां कुरु महाबाहो मयि धर्मभृतां वर । त्वं हि सत्यव्रतो वीर पृथिव्यामिति नः श्रुतम् ॥
sa māṁ pratīkṣate vyaktaṁ śālvarājo viśāṁ pate । kr̥pāṁ kuru mahābāho mayi dharmabhr̥tāṁ vara । tvaṁ hi satyavrato vīra pr̥thivyām iti naḥ śrutam ॥