Droṇa Parva · Adhyaya 7.9

Adhyāya 9

अध्यायः 9

Who speaks here वैशंपायन vaiśaṃpāyana

English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §9–11 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.

Text
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
9.1MBH-7-9-1

वैशंपायन उवाच । एवं पृष्ट्वा सूतपुत्रं हृच्छोकेनार्दितो भृशम् । जये निराशः पुत्राणां धृतराष्ट्रोऽपतत्क्षितौ ॥

vaiśaṁpāyana uvāca । evaṁ pr̥ṣṭvā sūtaputraṁ hr̥cchokenārdito bhr̥śam । jaye nirāśaḥ putrāṇāṁ dhr̥tarāṣṭro ’patat kṣitau ॥

9.2MBH-7-9-2

तं विसंज्ञं निपतितं सिषिचुः परिचारकाः । जलेनात्यर्थशीतेन वीजन्तः पुण्यगन्धिना ॥

taṁ visaṁjñaṁ nipatitaṁ siṣicuḥ paricārakāḥ । jalenātyarthaśītena vījantaḥ puṇyagandhinā ॥

9.3MBH-7-9-3

पतितं चैनमाज्ञाय समन्ताद्भरतस्त्रियः । परिवव्रुर्महाराजमस्पृशंश्चैव पाणिभिः ॥

patitaṁ cainam ājñāya samantād bharatastriyaḥ । parivavrur mahārājam aspr̥śaṁś caiva pāṇibhiḥ ॥

9.4MBH-7-9-4

उत्थाप्य चैनं शनकै राजानं पृथिवीतलात् । आसनं प्रापयामासुर्बाष्पकण्ठ्यो वराङ्गनाः ॥

utthāpya cainaṁ śanakai rājānaṁ pr̥thivītalāt । āsanaṁ prāpayām āsur bāṣpakaṇṭhyo varāṅganāḥ ॥

9.5MBH-7-9-5

आसनं प्राप्य राजा तु मूर्छयाभिपरिप्लुतः । निश्चेष्टोऽतिष्ठत तदा वीज्यमानः समन्ततः ॥

āsanaṁ prāpya rājā tu mūrchayābhipariplutaḥ । niśceṣṭo ’tiṣṭhata tadā vījyamānaḥ samantataḥ ॥

9.6MBH-7-9-6

स लब्ध्वा शनकैः संज्ञां वेपमानो महीपतिः । पुनर्गावल्गणिं सूतं पर्यपृच्छद्यथातथम् ॥

sa labdhvā śanakaiḥ saṁjñāṁ vepamāno mahīpatiḥ । punar gāvalgaṇiṁ sūtaṁ paryapr̥cchad yathātatham ॥

9.7MBH-7-9-7

यत्तदुद्यन्निवादित्यो ज्योतिषा प्रणुदंस्तमः । आयादजातशत्रुर्वै कस्तं द्रोणादवारयत् ॥

yat tad udyann ivādityo jyotiṣā praṇudaṁs tamaḥ । āyād ajātaśatrur vai kas taṁ droṇād avārayat ॥

9.8MBH-7-9-8

प्रभिन्नमिव मातङ्गं तथा क्रुद्धं तरस्विनम् । आसक्तमनसं दीप्तं प्रतिद्विरदघातिनम् । वाशितासंगमे यद्वदजय्यं प्रतियूथपैः ॥

prabhinnam iva mātaṅgaṁ tathā kruddhaṁ tarasvinam । āsaktamanasaṁ dīptaṁ pratidviradaghātinam । vāśitāsaṁgame yadvad ajayyaṁ pratiyūthapaiḥ ॥

9.9MBH-7-9-9

अति चान्यान्रणे योधान्वीरः पुरुषसत्तमः । यो ह्येको हि महाबाहुर्निर्दहेद्घोरचक्षुषा । कृत्स्नं दुर्योधनबलं धृतिमान्सत्यसंगरः ॥

ati cānyān raṇe yodhān vīraḥ puruṣasattamaḥ । yo hy eko hi mahābāhur nirdahed ghoracakṣuṣā । kr̥tsnaṁ duryodhanabalaṁ dhr̥timān satyasaṁgaraḥ ॥

9.10MBH-7-9-10

चक्षुर्हणं जये सक्तमिष्वासवररक्षितम् । दान्तं बहुमतं लोके के शूराः पर्यवारयन् ॥

cakṣurhaṇaṁ jaye saktam iṣvāsavararakṣitam । dāntaṁ bahumataṁ loke ke śūrāḥ paryavārayan ॥

9.11MBH-7-9-11

के दुष्प्रधर्षं राजानमिष्वासवरमच्युतम् । समासेदुर्नरव्याघ्रं कौन्तेयं तत्र मामकाः ॥

ke duṣpradharṣaṁ rājānam iṣvāsavaram acyutam । samāsedur naravyāghraṁ kaunteyaṁ tatra māmakāḥ ॥

9.12MBH-7-9-12

तरसैवाभिपत्याथ यो वै द्रोणमुपाद्रवत् । तं भीमसेनमायान्तं के शूराः पर्यवारयन् ॥

tarasaivābhipatyātha yo vai droṇam upādravat । taṁ bhīmasenam āyāntaṁ ke śūrāḥ paryavārayan ॥

9.13MBH-7-9-13

यदायाज्जलदप्रख्यो रथः परमवीर्यवान् । पर्जन्य इव बीभत्सुस्तुमुलामशनिं सृजन् ॥

yad āyāj jaladaprakhyo rathaḥ paramavīryavān । parjanya iva bībhatsus tumulām aśaniṁ sr̥jan ॥

9.14MBH-7-9-14

ववर्ष शरवर्षाणि वर्षाणि मघवानिव । इषुसंबाधमाकाशं कुर्वन्कपिवरध्वजः । अवस्फूर्जन्दिशः सर्वास्तलनेमिस्वनेन च ॥

vavarṣa śaravarṣāṇi varṣāṇi maghavān iva । iṣusaṁbādham ākāśaṁ kurvan kapivaradhvajaḥ । avasphūrjan diśaḥ sarvās talanemisvanena ca ॥

9.15MBH-7-9-15

चापविद्युत्प्रभो घोरो रथगुल्मबलाहकः । रथनेमिघोषस्तनितः शरशब्दातिबन्धुरः ॥

cāpavidyutprabho ghoro rathagulmabalāhakaḥ । rathanemighoṣastanitaḥ śaraśabdātibandhuraḥ ॥

9.16MBH-7-9-16

रोषनिर्जितजीमूतो मनोऽभिप्रायशीघ्रगः । मर्मातिगो बाणधारस्तुमुलः शोणितोदकः ॥

roṣanirjitajīmūto mano ’bhiprāyaśīghragaḥ । marmātigo bāṇadhāras tumulaḥ śoṇitodakaḥ ॥

9.17MBH-7-9-17

संप्लावयन्महीं सर्वां मानवैरास्तरंस्तदा । गदानिष्टनितो रौद्रो दुर्योधनकृतोद्यमः ॥

saṁplāvayan mahīṁ sarvāṁ mānavair āstaraṁs tadā । gadāniṣṭanito raudro duryodhanakr̥todyamaḥ ॥

9.18MBH-7-9-18

युद्धेऽभ्यषिञ्चद्विजयो गार्ध्रपत्रैः शिलाशितैः । गाण्डीवं धारयन्धीमान्कीदृशं वो मनस्तदा ॥

yuddhe ’bhyaṣiñcad vijayo gārdhrapatraiḥ śilāśitaiḥ । gāṇḍīvaṁ dhārayan dhīmān kīdr̥śaṁ vo manas tadā ॥

9.19MBH-7-9-19

कच्चिद्गाण्डीवशब्देन न प्रणश्यत वै बलम् । यद्वः स भैरवं कुर्वन्नर्जुनो भृशमभ्यगात् ॥

kaccid gāṇḍīvaśabdena na praṇaśyata vai balam । yad vaḥ sa bhairavaṁ kurvann arjuno bhr̥śam abhyagāt ॥

9.20MBH-7-9-20

कच्चिन्नापानुदद्द्रोणादिषुभिर्वो धनंजयः । वातो मेघानिवाविध्यन्प्रवाञ्शरवनानिलः । को हि गाण्डीवधन्वानं नरः सोढुं रणेऽर्हति ॥

kaccin nāpānudad droṇād iṣubhir vo dhanaṁjayaḥ । vāto meghān ivāvidhyan pravāñ śaravanānilaḥ । ko hi gāṇḍīvadhanvānaṁ naraḥ soḍhuṁ raṇe ’rhati ॥

9.21MBH-7-9-21

यत्सेनाः समकम्पन्त यद्वीरानस्पृशद्भयम् । के तत्र नाजहुर्द्रोणं के क्षुद्राः प्राद्रवन्भयात् ॥

yat senāḥ samakampanta yad vīrān aspr̥śad bhayam । ke tatra nājahur droṇaṁ ke kṣudrāḥ prādravan bhayāt ॥

9.22MBH-7-9-22

के वा तत्र तनूस्त्यक्त्वा प्रतीपं मृत्युमाव्रजन् । अमानुषाणां जेतारं युद्धेष्वपि धनंजयम् ॥

ke vā tatra tanūs tyaktvā pratīpaṁ mr̥tyum āvrajan । amānuṣāṇāṁ jetāraṁ yuddheṣv api dhanaṁjayam ॥

9.23MBH-7-9-23

न च वेगं सिताश्वस्य विशक्ष्यन्तीह मामकाः । गाण्डीवस्य च निर्घोषं प्रावृड्जलदनिस्वनम् ॥

na ca vegaṁ sitāśvasya viśakṣyantīha māmakāḥ । gāṇḍīvasya ca nirghoṣaṁ prāvr̥ḍjaladanisvanam ॥

9.24MBH-7-9-24

विष्वक्सेनो यस्य यन्ता योद्धा चैव धनंजयः । अशक्यः स रथो जेतुं मन्ये देवासुरैरपि ॥

viṣvakseno yasya yantā yoddhā caiva dhanaṁjayaḥ । aśakyaḥ sa ratho jetuṁ manye devāsurair api ॥

9.25MBH-7-9-25

सुकुमारो युवा शूरो दर्शनीयश्च पाण्डवः । मेधावी निपुणो धीमान्युधि सत्यपराक्रमः ॥

sukumāro yuvā śūro darśanīyaś ca pāṇḍavaḥ । medhāvī nipuṇo dhīmān yudhi satyaparākramaḥ ॥

9.26MBH-7-9-26

आरावं विपुलं कुर्वन्व्यथयन्सर्वकौरवान् । यदायान्नकुलो धीमान्के शूराः पर्यवारयन् ॥

ārāvaṁ vipulaṁ kurvan vyathayan sarvakauravān । yadāyān nakulo dhīmān ke śūrāḥ paryavārayan ॥

9.27MBH-7-9-27

आशीविष इव क्रुद्धः सहदेवो यदाभ्ययात् । शत्रूणां कदनं कुर्वञ्जेतासौ दुर्जयो युधि ॥

āśīviṣa iva kruddhaḥ sahadevo yadābhyayāt । śatrūṇāṁ kadanaṁ kurvañ jetāsau durjayo yudhi ॥

9.28MBH-7-9-28

आर्यव्रतममोघेषुं ह्रीमन्तमपराजितम् । द्रोणायाभिमुखं यान्तं के शूराः पर्यवारयन् ॥

āryavratam amogheṣuṁ hrīmantam aparājitam । droṇāyābhimukhaṁ yāntaṁ ke śūrāḥ paryavārayan ॥

9.29MBH-7-9-29

यः स सौवीरराजस्य प्रमथ्य महतीं चमूम् । आदत्त महिषीं भोज्यां काम्यां सर्वाङ्गशोभनाम् ॥

yaḥ sa sauvīrarājasya pramathya mahatīṁ camūm । ādatta mahiṣīṁ bhojyāṁ kāmyāṁ sarvāṅgaśobhanām ॥

9.30MBH-7-9-30

सत्यं धृतिश्च शौर्यं च ब्रह्मचर्यं च केवलम् । सर्वाणि युयुधानेऽस्मिन्नित्यानि पुरुषर्षभे ॥

satyaṁ dhr̥tiś ca śauryaṁ ca brahmacaryaṁ ca kevalam । sarvāṇi yuyudhāne ’smin nityāni puruṣarṣabhe ॥

9.31MBH-7-9-31

बलिनं सत्यकर्माणमदीनमपराजितम् । वासुदेवसमं युद्धे वासुदेवादनन्तरम् ॥

balinaṁ satyakarmāṇam adīnam aparājitam । vāsudevasamaṁ yuddhe vāsudevād anantaram ॥

9.32MBH-7-9-32

युक्तं धनंजयप्रेष्ये शूरमाचार्यकर्मणि । पार्थेन सममस्त्रेषु कस्तं द्रोणादवारयत् ॥

yuktaṁ dhanaṁjayapreṣye śūram ācāryakarmaṇi । pārthena samam astreṣu kas taṁ droṇād avārayat ॥

9.33MBH-7-9-33

वृष्णीनां प्रवरं वीरं शूरं सर्वधनुष्मताम् । रामेण सममस्त्रेषु यशसा विक्रमेण च ॥

vr̥ṣṇīnāṁ pravaraṁ vīraṁ śūraṁ sarvadhanuṣmatām । rāmeṇa samam astreṣu yaśasā vikrameṇa ca ॥

9.34MBH-7-9-34

सत्यं धृतिर्दमः शौर्यं ब्रह्मचर्यमनुत्तमम् । सात्वते तानि सर्वाणि त्रैलोक्यमिव केशवे ॥

satyaṁ dhr̥tir damaḥ śauryaṁ brahmacaryam anuttamam । sātvate tāni sarvāṇi trailokyam iva keśave ॥

9.35MBH-7-9-35

तमेवंगुणसंपन्नं दुर्वारमपि दैवतैः । समासाद्य महेष्वासं के वीराः पर्यवारयन् ॥

tam evaṁguṇasaṁpannaṁ durvāram api daivataiḥ । samāsādya maheṣvāsaṁ ke vīrāḥ paryavārayan ॥

9.36MBH-7-9-36

पाञ्चालेषूत्तमं शूरमुत्तमाभिजनप्रियम् । नित्यमुत्तमकर्माणमुत्तमौजसमाहवे ॥

pāñcāleṣūttamaṁ śūram uttamābhijanapriyam । nityam uttamakarmāṇam uttamaujasam āhave ॥

9.37MBH-7-9-37

युक्तं धनंजयहिते ममानर्थाय चोत्तमम् । यमवैश्रवणादित्यमहेन्द्रवरुणोपमम् ॥

yuktaṁ dhanaṁjayahite mamānarthāya cottamam । yamavaiśravaṇādityamahendravaruṇopamam ॥

9.38MBH-7-9-38

महारथसमाख्यातं द्रोणायोद्यन्तमाहवे । त्यजन्तं तुमुले प्राणान्के शूराः पर्यवारयन् ॥

mahārathasamākhyātaṁ droṇāyodyantam āhave । tyajantaṁ tumule prāṇān ke śūrāḥ paryavārayan ॥

9.39MBH-7-9-39

एकोऽपसृत्य चेदिभ्यः पाण्डवान्यः समाश्रितः । धृष्टकेतुं तमायान्तं द्रोणात्कः समवारयत् ॥

eko ’pasr̥tya cedibhyaḥ pāṇḍavān yaḥ samāśritaḥ । dhr̥ṣṭaketuṁ tam āyāntaṁ droṇāt kaḥ samavārayat ॥

9.40MBH-7-9-40

योऽवधीत्केतुमाञ्शूरो राजपुत्रं सुदर्शनम् । अपरान्तगिरिद्वारे कस्तं द्रोणादवारयत् ॥

yo ’vadhīt ketumāñ śūro rājaputraṁ sudarśanam । aparāntagiridvāre kas taṁ droṇād avārayat ॥

9.41MBH-7-9-41

स्त्रीपूर्वो यो नरव्याघ्रो यः स वेद गुणागुणान् । शिखण्डिनं याज्ञसेनिमम्लानमनसं युधि ॥

strīpūrvo yo naravyāghro yaḥ sa veda guṇāguṇān । śikhaṇḍinaṁ yājñasenim amlānamanasaṁ yudhi ॥

9.42MBH-7-9-42

देवव्रतस्य समरे हेतुं मृत्योर्महात्मनः । द्रोणायाभिमुखं यान्तं के वीराः पर्यवारयन् ॥

devavratasya samare hetuṁ mr̥tyor mahātmanaḥ । droṇāyābhimukhaṁ yāntaṁ ke vīrāḥ paryavārayan ॥

9.43MBH-7-9-43

यस्मिन्नभ्यधिका वीरे गुणाः सर्वे धनंजयात् । यस्मिन्नस्त्राणि सत्यं च ब्रह्मचर्यं च नित्यदा ॥

yasminn abhyadhikā vīre guṇāḥ sarve dhanaṁjayāt । yasminn astrāṇi satyaṁ ca brahmacaryaṁ ca nityadā ॥

9.44MBH-7-9-44

वासुदेवसमं वीर्ये धनंजयसमं बले । तेजसादित्यसदृशं बृहस्पतिसमं मतौ ॥

vāsudevasamaṁ vīrye dhanaṁjayasamaṁ bale । tejasādityasadr̥śaṁ br̥haspatisamaṁ matau ॥

9.45MBH-7-9-45

अभिमन्युं महात्मानं व्यात्ताननमिवान्तकम् । द्रोणायाभिमुखं यान्तं के वीराः पर्यवारयन् ॥

abhimanyuṁ mahātmānaṁ vyāttānanam ivāntakam । droṇāyābhimukhaṁ yāntaṁ ke vīrāḥ paryavārayan ॥

9.46MBH-7-9-46

तरुणस्त्वरुणप्रख्यः सौभद्रः परवीरहा । यदाभ्याद्रवत द्रोणं तदासीद्वो मनः कथम् ॥

taruṇas tv aruṇaprakhyaḥ saubhadraḥ paravīrahā । yadābhyādravata droṇaṁ tadāsīd vo manaḥ katham ॥

9.47MBH-7-9-47

द्रौपदेया नरव्याघ्राः समुद्रमिव सिन्धवः । यद्द्रोणमाद्रवन्संख्ये के वीरास्तानवारयन् ॥

draupadeyā naravyāghrāḥ samudram iva sindhavaḥ । yad droṇam ādravan saṁkhye ke vīrās tān avārayan ॥

9.48MBH-7-9-48

ये ते द्वादशवर्षाणि क्रीडामुत्सृज्य बालकाः । अस्त्रार्थमवसन्भीष्मे बिभ्रतो व्रतमुत्तमम् ॥

ye te dvādaśavarṣāṇi krīḍām utsr̥jya bālakāḥ । astrārtham avasan bhīṣme bibhrato vratam uttamam ॥

9.49MBH-7-9-49

क्षत्रंजयः क्षत्रदेवः क्षत्रधर्मा च मानिनः । धृष्टद्युम्नात्मजा वीराः के तान्द्रोणादवारयन् ॥

kṣatraṁjayaḥ kṣatradevaḥ kṣatradharmā ca māninaḥ । dhr̥ṣṭadyumnātmajā vīrāḥ ke tān droṇād avārayan ॥

9.50MBH-7-9-50

शताद्विशिष्टं यं युद्धे समपश्यन्त वृष्णयः । चेकितानं महेष्वासं कस्तं द्रोणादवारयत् ॥

śatād viśiṣṭaṁ yaṁ yuddhe samapaśyanta vr̥ṣṇayaḥ । cekitānaṁ maheṣvāsaṁ kas taṁ droṇād avārayat ॥

9.51MBH-7-9-51

वार्धक्षेमिः कलिङ्गानां यः कन्यामाहरद्युधि । अनाधृष्टिरदीनात्मा कस्तं द्रोणादवारयत् ॥

vārdhakṣemiḥ kaliṅgānāṁ yaḥ kanyām āharad yudhi । anādhr̥ṣṭir adīnātmā kas taṁ droṇād avārayat ॥

9.52MBH-7-9-52

भ्रातरः पञ्च कैकेया धार्मिकाः सत्यविक्रमाः । इन्द्रगोपकवर्णाश्च रक्तवर्मायुधध्वजाः ॥

bhrātaraḥ pañca kaikeyā dhārmikāḥ satyavikramāḥ । indragopakavarṇāś ca raktavarmāyudhadhvajāḥ ॥

9.53MBH-7-9-53

मातृष्वसुः सुता वीराः पाण्डवानां जयार्थिनः । तान्द्रोणं हन्तुमायातान्के वीराः पर्यवारयन् ॥

mātr̥ṣvasuḥ sutā vīrāḥ pāṇḍavānāṁ jayārthinaḥ । tān droṇaṁ hantum āyātān ke vīrāḥ paryavārayan ॥

9.54MBH-7-9-54

यं योधयन्तो राजानो नाजयन्वारणावते । षण्मासानभिसंरब्धा जिघांसन्तो युधां पतिम् ॥

yaṁ yodhayanto rājāno nājayan vāraṇāvate । ṣaṇ māsān abhisaṁrabdhā jighāṁsanto yudhāṁ patim ॥

9.55MBH-7-9-55

धनुष्मतां वरं शूरं सत्यसंधं महाबलम् । द्रोणात्कस्तं नरव्याघ्रं युयुत्सुं प्रत्यवारयत् ॥

dhanuṣmatāṁ varaṁ śūraṁ satyasaṁdhaṁ mahābalam । droṇāt kas taṁ naravyāghraṁ yuyutsuṁ pratyavārayat ॥

9.56MBH-7-9-56

यः पुत्रं काशिराजस्य वाराणस्यां महारथम् । समरे स्त्रीषु गृध्यन्तं भल्लेनापहरद्रथात् ॥

yaḥ putraṁ kāśirājasya vārāṇasyāṁ mahāratham । samare strīṣu gr̥dhyantaṁ bhallenāpaharad rathāt ॥

9.57MBH-7-9-57

धृष्टद्युम्नं महेष्वासं पार्थानां मन्त्रधारिणम् । युक्तं दुर्योधनानर्थे सृष्टं द्रोणवधाय च ॥

dhr̥ṣṭadyumnaṁ maheṣvāsaṁ pārthānāṁ mantradhāriṇam । yuktaṁ duryodhanānarthe sr̥ṣṭaṁ droṇavadhāya ca ॥

9.58MBH-7-9-58

निर्दहन्तं रणे योधान्दारयन्तं च सर्वशः । द्रोणायाभिमुखं यान्तं के वीराः पर्यवारयन् ॥

nirdahantaṁ raṇe yodhān dārayantaṁ ca sarvaśaḥ । droṇāyābhimukhaṁ yāntaṁ ke vīrāḥ paryavārayan ॥

9.59MBH-7-9-59

उत्सङ्ग इव संवृद्धं द्रुपदस्यास्त्रवित्तमम् । शैखण्डिनं क्षत्रदेवं के तं द्रोणादवारयन् ॥

utsaṅga iva saṁvr̥ddhaṁ drupadasyāstravittamam । śaikhaṇḍinaṁ kṣatradevaṁ ke taṁ droṇād avārayan ॥

9.60MBH-7-9-60

य इमां पृथिवीं कृत्स्नां चर्मवत्समवेष्टयत् । महता रथवंशेन मुख्यारिघ्नो महारथः ॥

ya imāṁ pr̥thivīṁ kr̥tsnāṁ carmavat samaveṣṭayat । mahatā rathavaṁśena mukhyārighno mahārathaḥ ॥

9.61MBH-7-9-61

दशाश्वमेधानाजह्रे स्वन्नपानाप्तदक्षिणान् । निरर्गलान्सर्वमेधान्पुत्रवत्पालयन्प्रजाः ॥

daśāśvamedhān ājahre svannapānāptadakṣiṇān । nirargalān sarvamedhān putravat pālayan prajāḥ ॥

9.62MBH-7-9-62

पिबन्त्यो दक्षिणां यस्य गङ्गास्रोतः समापिबन् । तावतीर्गा ददौ वीर उशीनरसुतोऽध्वरे ॥

pibantyo dakṣiṇāṁ yasya gaṅgāsrotaḥ samāpiban । tāvatīr gā dadau vīra uśīnarasuto ’dhvare ॥

9.63MBH-7-9-63

न पूर्वे नापरे चक्रुरिदं केचन मानवाः । इति संचुक्रुशुर्देवाः कृते कर्मणि दुष्करे ॥

na pūrve nāpare cakrur idaṁ ke cana mānavāḥ । iti saṁcukruśur devāḥ kr̥te karmaṇi duṣkare ॥

9.64MBH-7-9-64

पश्यामस्त्रिषु लोकेषु न तं संस्थास्नुचारिषु । जातं वापि जनिष्यं वा द्वितीयं वापि संप्रति ॥

paśyāmas triṣu lokeṣu na taṁ saṁsthāsnucāriṣu । jātaṁ vāpi janiṣyaṁ vā dvitīyaṁ vāpi saṁprati ॥

9.65MBH-7-9-65

अन्यमौशीनराच्छैब्याद्धुरो वोढारमित्युत । गतिं यस्य न यास्यन्ति मानुषा लोकवासिनः ॥

anyam auśīnarāc chaibyād dhuro voḍhāram ity uta । gatiṁ yasya na yāsyanti mānuṣā lokavāsinaḥ ॥

9.66MBH-7-9-66

तस्य नप्तारमायान्तं शैब्यं कः समवारयत् । द्रोणायाभिमुखं यान्तं व्यात्ताननमिवान्तकम् ॥

tasya naptāram āyāntaṁ śaibyaṁ kaḥ samavārayat । droṇāyābhimukhaṁ yāntaṁ vyāttānanam ivāntakam ॥

9.67MBH-7-9-67

विराटस्य रथानीकं मत्स्यस्यामित्रघातिनः । प्रेप्सन्तं समरे द्रोणं के वीराः पर्यवारयन् ॥

virāṭasya rathānīkaṁ matsyasyāmitraghātinaḥ । prepsantaṁ samare droṇaṁ ke vīrāḥ paryavārayan ॥

9.68MBH-7-9-68

सद्यो वृकोदराज्जातो महाबलपराक्रमः । मायावी राक्षसो घोरो यस्मान्मम महद्भयम् ॥

sadyo vr̥kodarāj jāto mahābalaparākramaḥ । māyāvī rākṣaso ghoro yasmān mama mahad bhayam ॥

9.69MBH-7-9-69

पार्थानां जयकामं तं पुत्राणां मम कण्टकम् । घटोत्कचं महाबाहुं कस्तं द्रोणादवारयत् ॥

pārthānāṁ jayakāmaṁ taṁ putrāṇāṁ mama kaṇṭakam । ghaṭotkacaṁ mahābāhuṁ kas taṁ droṇād avārayat ॥

9.70MBH-7-9-70

एते चान्ये च बहवो येषामर्थाय संजय । त्यक्तारः संयुगे प्राणान्किं तेषामजितं युधि ॥

ete cānye ca bahavo yeṣām arthāya saṁjaya । tyaktāraḥ saṁyuge prāṇān kiṁ teṣām ajitaṁ yudhi ॥

9.71MBH-7-9-71

येषां च पुरुषव्याघ्रः शार्ङ्गधन्वा व्यपाश्रयः । हितार्थी चापि पार्थानां कथं तेषां पराजयः ॥

yeṣāṁ ca puruṣavyāghraḥ śārṅgadhanvā vyapāśrayaḥ । hitārthī cāpi pārthānāṁ kathaṁ teṣāṁ parājayaḥ ॥

9.72MBH-7-9-72

लोकानां गुरुरत्यन्तं लोकनाथः सनातनः । नारायणो रणे नाथो दिव्यो दिव्यात्मवान्प्रभुः ॥

lokānāṁ gurur atyantaṁ lokanāthaḥ sanātanaḥ । nārāyaṇo raṇe nātho divyo divyātmavān prabhuḥ ॥

9.73MBH-7-9-73

यस्य दिव्यानि कर्माणि प्रवदन्ति मनीषिणः । तान्यहं कीर्तयिष्यामि भक्त्या स्थैर्यार्थमात्मनः ॥

yasya divyāni karmāṇi pravadanti manīṣiṇaḥ । tāny ahaṁ kīrtayiṣyāmi bhaktyā sthairyārtham ātmanaḥ ॥