62.1MBH-1-62-1
जनमेजय उवाच । त्वत्तः श्रुतमिदं ब्रह्मन्देवदानवरक्षसाम् । अंशावतरणं सम्यग्गन्धर्वाप्सरसां तथा ॥
janamejaya uvāca । tvattaḥ śrutam idaṁ brahman devadānavarakṣasām । aṁśāvataraṇaṁ samyag gandharvāpsarasāṁ tathā ॥
Ādi Parva · Adhyaya 1.62
Adhyāya 62
अध्यायः 62
Who speaks here जनमेजय janamejaya · वैशंपायन vaiśaṃpāyana
English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §67–69 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
62.2MBH-1-62-2
इमं तु भूय इच्छामि कुरूणां वंशमादितः । कथ्यमानं त्वया विप्र विप्रर्षिगणसंनिधौ ॥
imaṁ tu bhūya icchāmi kurūṇāṁ vaṁśam āditaḥ । kathyamānaṁ tvayā vipra viprarṣigaṇasaṁnidhau ॥
62.3MBH-1-62-3
वैशंपायन उवाच । पौरवाणां वंशकरो दुःषन्तो नाम वीर्यवान् । पृथिव्याश्चतुरन्ताया गोप्ता भरतसत्तम ॥
vaiśaṁpāyana uvāca । pauravāṇāṁ vaṁśakaro duḥṣanto nāma vīryavān । pr̥thivyāś caturantāyā goptā bharatasattama ॥
62.4MBH-1-62-4
चतुर्भागं भुवः कृत्स्नं स भुङ्क्ते मनुजेश्वरः । समुद्रावरणांश्चापि देशान्स समितिंजयः ॥
caturbhāgaṁ bhuvaḥ kr̥tsnaṁ sa bhuṅkte manujeśvaraḥ । samudrāvaraṇāṁś cāpi deśān sa samitiṁjayaḥ ॥
62.5MBH-1-62-5
आम्लेच्छाटविकान्सर्वान्स भुङ्क्ते रिपुमर्दनः । रत्नाकरसमुद्रान्तांश्चातुर्वर्ण्यजनावृतान् ॥
āmlecchāṭavikān sarvān sa bhuṅkte ripumardanaḥ । ratnākarasamudrāntāṁś cāturvarṇyajanāvr̥tān ॥
62.6MBH-1-62-6
न वर्णसंकरकरो नाकृष्यकरकृज्जनः । न पापकृत्कश्चिदासीत्तस्मिन्राजनि शासति ॥
na varṇasaṁkarakaro nākr̥ṣyakarakr̥jjanaḥ । na pāpakr̥t kaś cid āsīt tasmin rājani śāsati ॥
62.7MBH-1-62-7
धर्म्यां रतिं सेवमाना धर्मार्थावभिपेदिरे । तदा नरा नरव्याघ्र तस्मिञ्जनपदेश्वरे ॥
dharmyāṁ ratiṁ sevamānā dharmārthāv abhipedire । tadā narā naravyāghra tasmiñ janapadeśvare ॥
62.8MBH-1-62-8
नासीच्चोरभयं तात न क्षुधाभयमण्वपि । नासीद्व्याधिभयं चापि तस्मिञ्जनपदेश्वरे ॥
nāsīc corabhayaṁ tāta na kṣudhābhayam aṇv api । nāsīd vyādhibhayaṁ cāpi tasmiñ janapadeśvare ॥
62.9MBH-1-62-9
स्वैर्धर्मै रेमिरे वर्णा दैवे कर्मणि निःस्पृहाः । तमाश्रित्य महीपालमासंश्चैवाकुतोभयाः ॥
svair dharmai remire varṇā daive karmaṇi niḥspr̥hāḥ । tam āśritya mahīpālam āsaṁś caivākutobhayāḥ ॥
62.10MBH-1-62-10
कालवर्षी च पर्जन्यः सस्यानि फलवन्ति च । सर्वरत्नसमृद्धा च मही वसुमती तदा ॥
kālavarṣī ca parjanyaḥ sasyāni phalavanti ca । sarvaratnasamr̥ddhā ca mahī vasumatī tadā ॥
62.11MBH-1-62-11
स चाद्भुतमहावीर्यो वज्रसंहननो युवा । उद्यम्य मन्दरं दोर्भ्यां हरेत्सवनकाननम् ॥
sa cādbhutamahāvīryo vajrasaṁhanano yuvā । udyamya mandaraṁ dorbhyāṁ haret savanakānanam ॥
62.12MBH-1-62-12
धनुष्यथ गदायुद्धे त्सरुप्रहरणेषु च । नागपृष्ठेऽश्वपृष्ठे च बभूव परिनिष्ठितः ॥
dhanuṣy atha gadāyuddhe tsarupraharaṇeṣu ca । nāgapr̥ṣṭhe ’śvapr̥ṣṭhe ca babhūva pariniṣṭhitaḥ ॥
62.13MBH-1-62-13
बले विष्णुसमश्चासीत्तेजसा भास्करोपमः । अक्षुब्धत्वेऽर्णवसमः सहिष्णुत्वे धरासमः ॥
bale viṣṇusamaś cāsīt tejasā bhāskaropamaḥ । akṣubdhatve ’rṇavasamaḥ sahiṣṇutve dharāsamaḥ ॥
62.14MBH-1-62-14
संमतः स महीपालः प्रसन्नपुरराष्ट्रवान् । भूयो धर्मपरैर्भावैर्विदितं जनमावसत् ॥
saṁmataḥ sa mahīpālaḥ prasannapurarāṣṭravān । bhūyo dharmaparair bhāvair viditaṁ janam āvasat ॥