Ādi Parva · Adhyaya 1.6

Adhyāya 6

अध्यायः 6

Who speaks here सूत sūta

English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §5–7 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.

Text
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
6.1MBH-1-6-1

सूत उवाच । अग्नेरथ वचः श्रुत्वा तद्रक्षः प्रजहार ताम् । ब्रह्मन्वराहरूपेण मनोमारुतरंहसा ॥

sūta uvāca । agner atha vacaḥ śrutvā tad rakṣaḥ prajahāra tām । brahman varāharūpeṇa manomārutaraṁhasā ॥

6.2MBH-1-6-2

ततः स गर्भो निवसन्कुक्षौ भृगुकुलोद्वह । रोषान्मातुश्च्युतः कुक्षेश्च्यवनस्तेन सोऽभवत् ॥

tataḥ sa garbho nivasan kukṣau bhr̥gukulodvaha । roṣān mātuś cyutaḥ kukṣeś cyavanas tena so ’bhavat ॥

6.3MBH-1-6-3

तं दृष्ट्वा मातुरुदराच्च्युतमादित्यवर्चसम् । तद्रक्षो भस्मसाद्भूतं पपात परिमुच्य ताम् ॥

taṁ dr̥ṣṭvā mātur udarāc cyutam ādityavarcasam । tad rakṣo bhasmasād bhūtaṁ papāta parimucya tām ॥

6.4MBH-1-6-4

सा तमादाय सुश्रोणी ससार भृगुनन्दनम् । च्यवनं भार्गवं ब्रह्मन्पुलोमा दुःखमूर्च्छिता ॥

sā tam ādāya suśroṇī sasāra bhr̥gunandanam । cyavanaṁ bhārgavaṁ brahman pulomā duḥkhamūrcchitā ॥

6.5MBH-1-6-5

तां ददर्श स्वयं ब्रह्मा सर्वलोकपितामहः । रुदतीं बाष्पपूर्णाक्षीं भृगोर्भार्यामनिन्दिताम् । सान्त्वयामास भगवान्वधूं ब्रह्मा पितामहः ॥

tāṁ dadarśa svayaṁ brahmā sarvalokapitāmahaḥ । rudatīṁ bāṣpapūrṇākṣīṁ bhr̥gor bhāryām aninditām । sāntvayām āsa bhagavān vadhūṁ brahmā pitāmahaḥ ॥

6.6MBH-1-6-6

अश्रुबिन्दूद्भवा तस्याः प्रावर्तत महानदी । अनुवर्तती सृतिं तस्या भृगोः पत्न्या यशस्विनः ॥

aśrubindūdbhavā tasyāḥ prāvartata mahānadī । anuvartatī sr̥tiṁ tasyā bhr̥goḥ patnyā yaśasvinaḥ ॥

6.7MBH-1-6-7

तस्या मार्गं सृतवतीं दृष्ट्वा तु सरितं तदा । नाम तस्यास्तदा नद्याश्चक्रे लोकपितामहः । वधूसरेति भगवांश्च्यवनस्याश्रमं प्रति ॥

tasyā mārgaṁ sr̥tavatīṁ dr̥ṣṭvā tu saritaṁ tadā । nāma tasyās tadā nadyāś cakre lokapitāmahaḥ । vadhūsareti bhagavāṁś cyavanasyāśramaṁ prati ॥

6.8MBH-1-6-8

स एवं च्यवनो जज्ञे भृगोः पुत्रः प्रतापवान् । तं ददर्श पिता तत्र च्यवनं तां च भामिनीम् ॥

sa evaṁ cyavano jajñe bhr̥goḥ putraḥ pratāpavān । taṁ dadarśa pitā tatra cyavanaṁ tāṁ ca bhāminīm ॥

6.9MBH-1-6-9

स पुलोमां ततो भार्यां पप्रच्छ कुपितो भृगुः । केनासि रक्षसे तस्मै कथितेह जिहीर्षवे । न हि त्वां वेद तद्रक्षो मद्भार्यां चारुहासिनीम् ॥

sa pulomāṁ tato bhāryāṁ papraccha kupito bhr̥guḥ । kenāsi rakṣase tasmai kathiteha jihīrṣave । na hi tvāṁ veda tad rakṣo madbhāryāṁ cāruhāsinīm ॥

6.10MBH-1-6-10

तत्त्वमाख्याहि तं ह्यद्य शप्तुमिच्छाम्यहं रुषा । बिभेति को न शापान्मे कस्य चायं व्यतिक्रमः ॥

tat tvam ākhyāhi taṁ hy adya śaptum icchāmy ahaṁ ruṣā । bibheti ko na śāpān me kasya cāyaṁ vyatikramaḥ ॥

6.11MBH-1-6-11

पुलोमोवाच । अग्निना भगवंस्तस्मै रक्षसेऽहं निवेदिता । ततो मामनयद्रक्षः क्रोशन्तीं कुररीमिव ॥

pulomovāca । agninā bhagavaṁs tasmai rakṣase ’haṁ niveditā । tato mām anayad rakṣaḥ krośantīṁ kurarīm iva ॥

6.12MBH-1-6-12

साहं तव सुतस्यास्य तेजसा परिमोक्षिता । भस्मीभूतं च तद्रक्षो मामुत्सृज्य पपात वै ॥

sāhaṁ tava sutasyāsya tejasā parimokṣitā । bhasmībhūtaṁ ca tad rakṣo mām utsr̥jya papāta vai ॥

6.13MBH-1-6-13

सूत उवाच । इति श्रुत्वा पुलोमाया भृगुः परममन्युमान् । शशापाग्निमभिक्रुद्धः सर्वभक्षो भविष्यसि ॥

sūta uvāca । iti śrutvā pulomāyā bhr̥guḥ paramamanyumān । śaśāpāgnim abhikruddhaḥ sarvabhakṣo bhaviṣyasi ॥