Ādi Parva · Adhyaya 1.191

Adhyāya 191

अध्यायः 191

Who speaks here वैशंपायन vaiśaṃpāyana

English for this adhyāya (section level, not verse by verse): Ganguli’s translation, approximately §200–202 Ganguli follows a different edition, so the match is approximate.

Text
In this chapterSanskrit allTransliteration allHindi unavailableEnglish unavailableUnavailable translations are marked, never invented.
191.1MBH-1-191-1

वैशंपायन उवाच । पाण्डवैः सह संयोगं गतस्य द्रुपदस्य तु । न बभूव भयं किंचिद्देवेभ्योऽपि कथंचन ॥

vaiśaṁpāyana uvāca । pāṇḍavaiḥ saha saṁyogaṁ gatasya drupadasya tu । na babhūva bhayaṁ kiṁ cid devebhyo ’pi kathaṁ cana ॥

191.2MBH-1-191-2

कुन्तीमासाद्य ता नार्यो द्रुपदस्य महात्मनः । नाम संकीर्तयन्त्यस्ताः पादौ जग्मुः स्वमूर्धभिः ॥

kuntīm āsādya tā nāryo drupadasya mahātmanaḥ । nāma saṁkīrtayantyas tāḥ pādau jagmuḥ svamūrdhabhiḥ ॥

191.3MBH-1-191-3

कृष्णा च क्षौमसंवीता कृतकौतुकमङ्गला । कृताभिवादना श्वश्र्वास्तस्थौ प्रह्वा कृताञ्जलिः ॥

kr̥ṣṇā ca kṣaumasaṁvītā kr̥takautukamaṅgalā । kr̥tābhivādanā śvaśrvās tasthau prahvā kr̥tāñjaliḥ ॥

191.4MBH-1-191-4

रूपलक्षणसंपन्नां शीलाचारसमन्विताम् । द्रौपदीमवदत्प्रेम्णा पृथाशीर्वचनं स्नुषाम् ॥

rūpalakṣaṇasaṁpannāṁ śīlācārasamanvitām । draupadīm avadat premṇā pr̥thāśīrvacanaṁ snuṣām ॥

191.5MBH-1-191-5

यथेन्द्राणी हरिहये स्वाहा चैव विभावसौ । रोहिणी च यथा सोमे दमयन्ती यथा नले ॥

yathendrāṇī harihaye svāhā caiva vibhāvasau । rohiṇī ca yathā some damayantī yathā nale ॥

191.6MBH-1-191-6

यथा वैश्रवणे भद्रा वसिष्ठे चाप्यरुन्धती । यथा नारायणे लक्ष्मीस्तथा त्वं भव भर्तृषु ॥

yathā vaiśravaṇe bhadrā vasiṣṭhe cāpy arundhatī । yathā nārāyaṇe lakṣmīs tathā tvaṁ bhava bhartr̥ṣu ॥

191.7MBH-1-191-7

जीवसूर्वीरसूर्भद्रे बहुसौख्यसमन्विता । सुभगा भोगसंपन्ना यज्ञपत्नी स्वनुव्रता ॥

jīvasūr vīrasūr bhadre bahusaukhyasamanvitā । subhagā bhogasaṁpannā yajñapatnī svanuvratā ॥

191.8MBH-1-191-8

अतिथीनागतान्साधून्बालान्वृद्धान्गुरूंस्तथा । पूजयन्त्या यथान्यायं शश्वद्गच्छन्तु ते समाः ॥

atithīn āgatān sādhūn bālān vr̥ddhān gurūṁs tathā । pūjayantyā yathānyāyaṁ śaśvad gacchantu te samāḥ ॥

191.9MBH-1-191-9

कुरुजाङ्गलमुख्येषु राष्ट्रेषु नगरेषु च । अनु त्वमभिषिच्यस्व नृपतिं धर्मवत्सलम् ॥

kurujāṅgalamukhyeṣu rāṣṭreṣu nagareṣu ca । anu tvam abhiṣicyasva nr̥patiṁ dharmavatsalam ॥

191.10MBH-1-191-10

पतिभिर्निर्जितामुर्वीं विक्रमेण महाबलैः । कुरु ब्राह्मणसात्सर्वामश्वमेधे महाक्रतौ ॥

patibhir nirjitām urvīṁ vikrameṇa mahābalaiḥ । kuru brāhmaṇasāt sarvām aśvamedhe mahākratau ॥

191.11MBH-1-191-11

पृथिव्यां यानि रत्नानि गुणवन्ति गुनान्विते । तान्याप्नुहि त्वं कल्याणि सुखिनी शरदां शतम् ॥

pr̥thivyāṁ yāni ratnāni guṇavanti gunānvite । tāny āpnuhi tvaṁ kalyāṇi sukhinī śaradāṁ śatam ॥

191.12MBH-1-191-12

यथा च त्वाभिनन्दामि वध्वद्य क्षौमसंवृताम् । तथा भूयोऽभिनन्दिष्ये सूतपुत्रां गुणान्विताम् ॥

yathā ca tvābhinandāmi vadhv adya kṣaumasaṁvr̥tām । tathā bhūyo ’bhinandiṣye sūtaputrāṁ guṇānvitām ॥

191.13MBH-1-191-13

ततस्तु कृतदारेभ्यः पाण्डुभ्यः प्राहिणोद्धरिः । मुक्तावैडूर्यचित्राणि हैमान्याभरणानि च ॥

tatas tu kr̥tadārebhyaḥ pāṇḍubhyaḥ prāhiṇod dhariḥ । muktāvaiḍūryacitrāṇi haimāny ābharaṇāni ca ॥

191.14MBH-1-191-14

वासांसि च महार्हाणि नानादेश्यानि माधवः । कम्बलाजिनरत्नानि स्पर्शवन्ति शुभानि च ॥

vāsāṁsi ca mahārhāṇi nānādeśyāni mādhavaḥ । kambalājinaratnāni sparśavanti śubhāni ca ॥

191.15MBH-1-191-15

शयनासनयानानि विविधानि महान्ति च । वैडूर्यवज्रचित्राणि शतशो भाजनानि च ॥

śayanāsanayānāni vividhāni mahānti ca । vaiḍūryavajracitrāṇi śataśo bhājanāni ca ॥

191.16MBH-1-191-16

रूपयौवनदाक्षिण्यैरुपेताश्च स्वलंकृताः । प्रेष्याः संप्रददौ कृष्णो नानादेश्याः सहस्रशः ॥

rūpayauvanadākṣiṇyair upetāś ca svalaṁkr̥tāḥ । preṣyāḥ saṁpradadau kr̥ṣṇo nānādeśyāḥ sahasraśaḥ ॥

191.17MBH-1-191-17

गजान्विनीतान्भद्रांश्च सदश्वांश्च स्वलंकृतान् । रथांश्च दान्तान्सौवर्णैः शुभैः पट्टैरलंकृतान् ॥

gajān vinītān bhadrāṁś ca sadaśvāṁś ca svalaṁkr̥tān । rathāṁś ca dāntān sauvarṇaiḥ śubhaiḥ paṭṭair alaṁkr̥tān ॥

191.18MBH-1-191-18

कोटिशश्च सुवर्णं स तेषामकृतकं तथा । वीतीकृतममेयात्मा प्राहिणोन्मधुसूदनः ॥

koṭiśaś ca suvarṇaṁ sa teṣām akr̥takaṁ tathā । vītīkr̥tam ameyātmā prāhiṇon madhusūdanaḥ ॥

191.19MBH-1-191-19

तत्सर्वं प्रतिजग्राह धर्मराजो युधिष्ठिरः । मुदा परमया युक्तो गोविन्दप्रियकाम्यया ॥

tat sarvaṁ pratijagrāha dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ । mudā paramayā yukto govindapriyakāmyayā ॥